Tiếng chim hót trong bụi mận gai (7 – Hết) - Colleen McCullough

2025-03-01

 Tiếng chim hót trong bụi mận gai (7 – Hết)

Colleen McCullough

 

Dịch giả: Trung Dũng

từ bản chuyển ngữ tiếng Pháp “Les oiseaux se cachent pour mourir” (Những con chim ẩn mình chờ chết)

Tiếng Anh:

The Thorn Birds by Colleen McCullough

~

 

1965 - 1969

JUSTINE

Ngồi trong phòng làm việc ở Bonn, trước tách cà phê buổi sáng, Rainer đọc thấy tin Hồng Y De Bricassart mất trên một tờ báo. Cuộc khủng hoảng chính trị mấy quần qua đã bớt gay gắt cho nên Rainer tự cho phép mình được hưởng vài giây phút thoải mái, lòng hân hoan với ý nghĩ sắp sửa gặp lại Justine, hoàn toàn không có chút lo ngại gì về sự im lặng của nàng.

Nhưng khi anh hay tin Hồng Y chết, đầu óc của Rainer không còn nghĩ đến Justine chút nào nữa. Rainer cấp tốc bay đến La Mã.

Qua Hồng Y Di Contini Verchese, Rainer biết mọi chuyện. Ông bàng hoàng đến đỗi phải tự hỏi tại sao Justine không báo tin cho ông hay.

- Ralph đã tìm tôi và hỏi tôi có biết Dane là con của ông ta hay không. - Hồng Y thuật lại bằng một giọng dịu dàng, tay vuốt ve con mèo cái Natasha.

- Và Đức Cha đã trả lời như thế nào?

- Tôi nói với ông ấy là tôi linh cảm điều đó. Tôi không thể nói gì thêm. Thật là kinh hãi đối với ông ấy. Tôi đã khóc khi nhìn thấy nét mặt rã rời của ông. Ý của Chúa đã được thực hiện. Tôi nghĩ rằng Ralph là một trong những con người day dứt nhất mà tôi được biết. Trong cái chết, ông ấy sẽ tìm thấy sự bình an mà khi sống ông đã kiếm tìm vô cùng.

Khi trở về Bonn, Rainer thấy sẵn trên bàn làm việc của mình một thư khẩn của Justine và một bưu kiện bảo đảm do thừa phát lại của Ralph gửi đến. Ông mở bưu kiện trước và được biết qua nội dung di chúc của Ralph, từ nay ông phải đảm trách thêm việc điều hành hãng Michar Limited và Drogheda. Ralph đã trao vào tay Rainer trách nhiệm bảo đảm tương lai vật chất của Meggie Ó Neill và dòng họ Cleary của bà. Đặt bưu kiện qua một bên, ông bắt đầu mở thư của Justine. Thư khô khan, không có một dòng tình cảm xã giao.

... Anh không thể tưởng tượng được tôi vui sướng như thế nào về việc chúng ta không liên lạc với nhau hai tuần qua, vì rằng có anh bên cạnh là tôi không thể chịu được. Trong lúc này, mỗi khi tôi nghĩ về anh, tôi cảm ơn Trời rằng anh đã không hay biết chuyện gì đã xảy ra. Điều này có vẻ khó hiểu với anh, sự thật là tôi không muốn có anh bên cạnh tôi. Sự đau khổ không có gì đẹp đẽ để nhìn ngắm, Rain ạ, và nếu anh chứng kiến sự đau khổ của tôi, anh cũng không thể an ủi được điều gì đâu. Người ta có thể cho rằng nỗi bất hạnh này đã chứng tỏ tôi thương anh rất ít. Nếu tôi yêu anh thật sự, tự nhiên tôi đã quay về phía anh. Thế nhưng tôi nhận ra rằng tôi đã quay đi chỗ khác.

Cho nên tôi thấy hay hơn cả là chúng ta hãy dừng lại ở đây một cách vĩnh viễn, Rain ạ. Tôi không có gì để cho anh và tôi cũng không muốn gì ở anh. Chuyện xảy ra đã cho tôi bài học về sự hiện diện của một người quí giá là như thế nào khi nó kéo dài suốt hai mươi sáu năm. Tôi không thể chịu đựng thêm lần nữa một sự thử thách như thế; và chính anh đã nói điều này, anh có nhớ không? Hôn nhân hoặc là không gì cả. Thì đấy, tôi chọn không gì cả.

Mẹ tôi có cho biết ông Hồng Y già đã chết vài tiếng đồng hồ sau khi tôi đi khỏi Drogheda. Thật lạ lùng, mẹ tôi rất đau xót về cái chết của ông ta. Không, mẹ tôi chẳng nói gì với tôi hết, nhưng tôi đoán điều ấy. Tôi không thể nào hiểu được tại sao mẹ tôi, Dane và anh lại thương ông ta đến thế. Phần tôi, tôi chẳng có chút cảm tình nào đối với ông ấy. Theo tôi ông ta là một kẻ giả dối. Đến bây giờ tôi vẫn nói thế cho dù ông ấy đã chết.

Thế đấy. Tất cả đã được nói ra. Tôi rất thành thật Rain ạ. Tôi đã quyết định, tôi không cần gì ở anh cả. Anh hãy giữ gìn sức khỏe.

° ° °

Tên Justine được ký với nét chữ rất sắc, bằng cây bút mới mực đen, ngòi mềm. Khi Rainer tặng nàng cây bút này, Justine đã rất vui.

Rainer nghĩ rằng cái chết của Dane đã cắt ngang tình cảm vừa khơi dậy ở Justine, ông cảm thấy hết sức buồn khổ.

Dầu vậy, trong tuần ông vẫn lên máy bay đi Luân Đôn, không phải để gặp Justine mặc dù ông vẫn nhìn thấy nàng. Trên sân khấu, Justine đóng vai người vợ yêu dấu của Morr, nàng Desdemona. Thật tuyệt vời. Ông không thể làm gì hơn, nghệ thuật đã mang đến cho Justine tất cả. Như thế cũng hay. Justine, em là một cô bé tốt bụng. Em hãy dành cho sân khấu tất cả những gì đang có trong em.

Phần Justine vẫn nghĩ do những ham muốn riêng, nàng đã để Dane đi Hy Lạp một mình, trong khi đó nếu nàng cùng đi thì có thể Dane đã không chết. Không thể nào nhìn các sự việc dưới một góc cạnh khác. Dane đã chết vì sự đam mê ích kỷ của nàng dành cho Rainer.

Thế rồi ngày tháng trôi qua. Một năm, hai năm. Desdemona, Ophelia, Portia, Cleopatra.

Có hai lần, Justine định đi Drogheda trong đó lần thứ nhì, nàng đã lấy vé máy bay. Mỗi lần như thế, giờ chót đều có một lý do cực kỳ quan trọng ngăn trở nàng lên đường, nhưng trong tận đáy lòng, Justine dư biết nguyên nhân chính lại khác, một sự pha trộn giữa mặc cảm tội lỗi và sự hèn nhát. Rất đơn giản, Justine không có can đảm nhìn mặt mẹ. Nếu bà gặp lại nàng, tất cả cái chuyện đau thương ấy lại sẽ hiện ra với bao nhiêu buồn thảm và lại sẽ nổ bùng. Những người ở Drogheda, nhất là mẹ nàng, cần biết rõ rằng ít nhất Justine vẫn mạnh khỏe, rằng Justine đã vượt qua thử thách mà không gặp nhiều khó khăn. Như thế, ở xa Drogheda vẫn tốt hơn. Tốt hơn rất nhiều.

° ° °

Meggie giật mình nhận ra mình vừa buông tiếng thở dài, bà liền nén lại. Nếu không bị đau nhức các khớp xương bà đã thắng yên ngựa và cưỡi một vòng qua các bãi chăn. Hôm nay, chỉ mới nghĩ đến chuyện ấy thôi bà đã cảm thấy mỏi mệt.

Bà nghe tiếng ô tô dừng lại, tiếp đó là những tiếng thì thầm, giọng nói cao vút của mẹ và tiếng bước chân. Không phải Justine, vậy có ích gì?

- Meggie - Fiona xuất hiện ở hiên nhà, lên tiếng - Chúng ta có khách. Con vào nhà chứ?

Khách là một người đàn ông sang trọng, tuổi tráng niên, trông trẻ hơn so với cái vẻ bên ngoài. Ông ta cũng là loại người nghị lực và tự tin giống như Ralph.

- Meggie, mẹ giới thiệu với con đây là ông Rainer Hartheim. Fiona nói và đứng bên cạnh chiếc ghế của Meggie.

- À! Meggie vô tình kêu lên vì bất ngờ trước dáng dấp của Rainer mà trước đây Justine thường nhắc tới trong thư. Xin mời ông Hartheim ngồi, Meggie kịp quay về với bản tính hiếu khách vốn có.

Còn Rainer thì nhìn bà với vẻ ngạc nhiên.

- Thưa bà, tôi nhận ra một điều là Justine không giống bà chút nào cả.

- Đúng thế.

Fiona đứng lên nói:

- Meggie, con hãy tiếp chuyện với ông Hartheim. Ông ấy có nói với mẹ là muốn gặp riêng con, muốn dùng trà con cứ gọi mẹ.

Nói xong bà ra khỏi phòng.

Meggie không nhìn thẳng vào Rainer, nói hơi lơ đễnh:

- Ông là người bạn Đức của Justine chứ gì?

- Thưa bà Ó Neill, bà cứ gọi tôi Rainer - Ông đề nghị - Tôi không có việc gì phải giải quyết ở Úc cả, nhưng không vì thế mà tôi không có lý do chính đáng để ghé thăm nơi này. Tôi mong muốn được gặp bà.

- Gặp tôi? Gặp tôi à? Bà ngạc nhiên hỏi. Các anh tôi nhắc đến ông, các anh ấy bảo rằng ông đã đối xử rất tốt khi họ đến La Mã để dự lễ thụ phong linh mục của Dane. Tôi mong ông ở lại đây chơi vài ngày, như thế các anh tôi có dịp gặp được ông.

- Tôi rất sẵn sàng, thưa bà Ó Neill - Ông trả lời bình thản.

Mặc dù lớn tuổi, tóc đã bạc một phần nhưng Meggie vẫn còn rất đẹp, Rainer thầm nghĩ khi bà quay về hướng anh ta với cái nhìn lễ độ.

- Justine thế nào? Bà hỏi.

- Rất tiếc là tôi không được biết thưa bà. Lần sau cùng tôi gặp Justine lúc Dane mất.

- Bà không tỏ vẻ ngạc nhiên chút nào.

- Tôi cũng thế, tôi không gặp lại Justine từ sau ngày chôn cất Dane - bà thở dài. Nhiều lúc tôi hy vọng nó sẽ trở về nhà nhưng rồi tôi lại nghĩ phải chăng đó chỉ là ảo tưởng. Drogheda bây giờ giống như một viện dưỡng lão nên chúng tôi cần dòng máu trẻ. Justine là dòng máu trẻ duy nhất còn lại của chúng tôi.

Sự thương hại không còn thấy trên gương mặt của Rainer, ông ta ngồi chồm ra phía trước, mắt sáng lên.

- Bà nói về Justine làm tôi có cảm tưởng như Justine thuộc về Drogheda cả thể xác lẫn tâm hồn - Giọng Rainer nghiêm lại – Tôi cho rằng điều đó hoàn toàn không đúng.

- Tôi cho rằng ông không có quyền đánh giá Justine thế này, thế kia. Bà giận dữ. Ông cũng vừa nói với tôi rằng từ khi Dane mất, ông đã không gặp lại Justine và như thế đã hai năm kia mà.

- Tôi đến gặp bà vì Justine cần sự giúp đỡ của bà mặc dù cô ấy không hề thẳng thắn nói với bà như thế - Ông giải thích - Nhưng theo tôi bà nên thuyết phục cô ấy tập trung nghị lực để có thể tiếp tục sống... không phải ở nơi này, mà sống một cuộc đời riêng không dính dấp gì đến Drogheda.

Rainer ngả người vào lưng ghế, chân gác tréo, đốt một điếu thuốc khác rồi nói tiếp:

- Justine đã tự hành hạ mình với những lý do không đúng. Nếu có ai đó làm cho cô ấy hiểu ra vấn đề thì người đó là bà. Nhưng tôi cũng xin phép nói với bà rằng nếu bà giải tỏa được nỗi ám ảnh ở Justine thì cô ấy sẽ không bao giờ trở về sống ở Drogheda cả, còn nếu ngược lại cứ để Justine như thế này thì rất có thể cuối cùng nàng sẽ trở về và vĩnh viễn ở lại đây.

Một giây im lặng, Rainer nói:

- Đời sống sân khấu không đủ cho một phụ nữ như Justine. Đến một ngày rất gần cô ấy sẽ nhận ra điều đó, lúc bấy giờ Justine sẽ chọn lựa... hoặc là gia đình và Drogheda, hoặc là tôi. Nhưng tôi dám đoan chắc những người chung quanh vẫn không mang lại được cho Justine một cuộc sống có ý nghĩa, thưa bà Ó Neill. Nếu cô ấy chọn tôi, cô ấy có thể theo đuổi sự nghiệp sân khấu, đó là điều quí nhất mà Drogheda không thể mang lại cho Justine. Tôi đến đây để yêu cầu bà bảo đảm giùm một chuyện là Justine sẽ chọn tôi. Lời lẽ của tôi nghe có vẻ tàn nhẫn, chẳng qua vì tôi cần cô ấy hơn bà cần cô ấy rất nhiều.

Meggie đứng lên kéo dây chuông gọi mang trà ra mời khách.

- Ông Hartheim, ông đánh giá quá cao ảnh hưởng của tôi đối với con gái tôi. Justine không bao giờ chú ý tới những lời căn dặn cũng như chẳng bao giờ chìu theo ý muốn của tôi.

- Tôi biết rõ bà có khả năng làm cô ấy xiêu lòng nếu bà muốn. Tôi chỉ yêu cầu bà suy nghĩ về những điều tôi vừa trình bày. Xin bà chớ vội cũng không có gì gấp, tôi kiên trì chờ đợi được.

Trong một tuần ở Drogheda, Rainer không bao giờ gợi lại vấn đề này nữa, Meggie cũng thế. Khi hay tin Rainer đến đây, các anh của Meggie đều vội vàng rời bãi chăn về nhà. Ngay cả Fiona cũng có cảm tình với Rainer.

Bề ngoài cư xử rất lễ độ thế nhưng trong lòng Meggie không thể không nghĩ đến những gì mà Rainer đã nói, nhiều lần bà đắn đo về sự chọn lựa mà Rainer đã đề nghị. Từ lâu nay bà đã bỏ ý định nuôi hy vọng một ngày nào đó Justine trở về, thế mà bây giờ người đàn ông này lại cam đoan dứt khoát với bà rằng Drogheda có thể chứng kiến sự trở về của Justine. Điều băn khoăn nhất của Meggie là không biết hạnh phúc của Justine sau này tùy thuộc vào người đàn ông này đến mức nào.

Khi Meggie lái xe đưa Raine ra sân bay, bà nói:

- Tôi nghĩ rằng trước sau gì ông cũng gặp Justine. Lúc ấy, tôi mong rằng ông sẽ không nói với con gái tôi về chuyến ghé thăm Drogheda của ông.

- Tôi sẽ làm theo ý bà, ông đáp. Tôi chỉ yêu cầu bà suy nghĩ cho về những điều tôi đã nói, nhưng không cần vội vã gì.

Giữa tháng tư, hai năm rưỡi sau cái chết của Dane, Justine cảm thấy day dứt bởi một sự thèm khát không thể cưỡng lại là được thấy cái gì đó khác hơn là những dãy nhà và một dòng người buồn tẻ. Vào một ngày nắng đẹp đột nhiên thành phố trở nên hết sức ngột ngạt Justine liền lên tàu hỏa để đến công viên Kew. Hôm nay là ngày thứ ba, nàng mặc tình hưởng cái đẹp trong sự yên tĩnh. Tất nhiên Justine rất quen thuộc công viên này. Bất cứ người nào đến đây đều tràn đầy những niềm vui thích với vô số những vườn hoa. Kew tỏa ra một sức quyến rũ riêng.

Giữa cái khung cảnh ấy, Rainer xuất hiện với chiếc áo khoác bằng da, tóc lóng lánh như sắc bạc dưới ánh nắng.

- Coi chừng em bị đau lưng, Rainer vừa nói vừa cởi chiếc áo khoác trải xuống cỏ để hai người có thể ngồi.

- Làm sao anh tìm được em ở đây? Justine hỏi.

- Bà Kelly cho anh biết em đã đi Kew. Anh chỉ cần đến đây và lang thang khi nào gặp em thì thôi.

- Và có lẽ anh chờ đợi em sẽ nhảy tới ôm cổ anh phải không?

- Em có ý định ấy à?

- Anh vẫn thế, không thay đổi phải không Rain? Anh luôn trả lời câu hỏi của em bằng một câu hỏi khác. Không, em chẳng hề cảm nhận nỗi vui sướng đặc biệt nào khi gặp anh. Em tưởng rằng anh đã vĩnh viễn rút vào ngôi nhà lầu của anh rồi.

- Một anh chàng lì lợm như anh đâu có thể rút lui dễ dàng như thế. Em thế nào?

- Mạnh khỏe.

Rainer nằm dài trên chiếc áo khoác, hai tay kéo lên đặt dưới đầu, mỉm cười một cách lười biếng.

- Em bao nhiêu tuổi rồi nhỉ? Ba mươi? Trong bộ quần áo ghê khiếp này trông em giống như một cô học trò ăn mặc lôi thôi. Nếu vì lý do nào đó em không cần anh trong cuộc đời thì ít ra anh cũng còn là người cần thiết, có thể góp ý cho em ăn mặc đẹp hơn.

Nàng cười.

- Em nhìn nhận vào thời kỳ mà bất cứ lúc nào anh cũng có thể xuất hiện, em rất chăm sóc bề ngoài.

Justine ngồi tụt xuống thấp, nghiêng người qua một bên, mặt nàng sát vào mặt Rainer, mỉm cười:

- Ôi! Thật là sung sướng được gặp lại anh.

Từ ngày Hồng Y Di Contini Verchese qua đời, Rainer gần như không đến La Mã nữa. Anh thích đi Luân Đôn hơn mỗi khi có dịp. Lúc đầu, Justine tỏ ra hân hoan và bằng lòng với tình bạn mà Rainer mang lại, nhưng ngày tháng trôi qua, khi Rainer vẫn không biểu lộ chút tình cảm yêu thương thì sự phẫn nộ của Justine ngày càng trở nên nặng nề như một thứ ám ảnh. Mấy tháng sau khi Dane chết, Justine phải cưỡng lại sự thèm muốn đến với Rainer. Nàng không thể làm việc đó khi hình ảnh em trai của mình làm mờ nhạt gương mặt của Rainer. Nhưng bây giờ Rainer đã trở lại, mọi chuyện đều khác. Nàng nóng lòng muốn hỏi Rainer còn nhớ gì không những giây phút âu yếm giữa hai người - làm sao Rainer có thể quên được?

Ảo tưởng. Rõ ràng Rainer không muốn quay trở lại quãng thời gian êm đẹp của hai người. Ông chỉ muốn xem Justine như một người bạn gái thân thiết mà thôi. Cũng được. Đó là điều Justine mong muốn, nhưng... liệu anh ta có quên được mình không? Không thể quên được đâu. Mà thôi cũng mặc nếu anh ta đã quên!

Mẹ nàng rất ít viết thư cho nàng. Có chuyện gì xảy ra ở Drogheda không nhỉ? Mẹ đang giấu những nỗi buồn phiền cay đắng? Bà ngoại đau nặng? Hay là một trong những người cậu đã không còn hoặc chính mẹ? Lạy Chúa, xin đừng để xảy ra chuyện gì không hay cho mẹ! Đã ba năm rồi nàng chưa gặp một ai từ Drogheda đến và biết bao nhiêu biến cố có thể xảy ra trong ba năm dù riêng Justine thì chẳng có gì mới mẻ cả. Cuộc sống của nàng như bị ngưng trệ, buồn tẻ, nhưng nàng không nghĩ rằng nó cũng như thế với những người khác.

Thời gian sau này, Rainer đi lại dễ dàng giữa Bonn và nước Anh. Không thể chối cãi, dù Rainer có máy bay riêng nhưng đi đứng như thế cũng mệt nhọc lắm chứ.

- Tối nay trông em trầm lặng quá, có gì buồn phiền phải không? Trong buổi ăn tối tại một khách sạn, Rainer đã hỏi Justine như thế.

- Không, em chẳng có gì phải buồn phiền. Nói cho đúng chỉ là một chuyện vớ vẩn. Mẹ và em hàng tuần không viết thư cho nhau nữa... Hai mẹ con rất lâu không gặp nhau và bây giờ không có chuyện gì để nói với nhau... Vậy mà hôm nay, em vừa nhận một lá thư lạ lùng của mẹ gửi, mẹ hoàn toàn khác xưa.

Rainer cảm thấy tim mình thắt lại. Đúng là Meggie đã kéo dài thời gian để suy nghĩ, ông linh cảm Meggie đã quyết định ra tay, nhưng không phải để ủng hộ ông. Bà bắt đầu cô lập Justine để rồi đưa nàng trở về Drogheda, bảo đảm cho dòng họ Ó Neill tồn tại mãi mãi.

Rainer kín đáo đưa tay xuống dưới bàn để nắm bàn tay Justine. Cử chỉ già dặn ấy rất hợp với nàng, ông nghĩ thầm. Nàng đẹp hơn bao giờ hết dù chiếc áo dài xấu không thể tưởng tược được. Những lằn nhăn li ti mang lại nét nghiêm trang rất cần cho gương mặt trẻ con ấy và cho cả tánh tình luôn thái quá của Justine. Nhưngcó điều gì khác nhau giữa sự già giặn bề ngoài và những thay đổi bên trong. Khó mà biết được và chính nàng cũng không tự trả lời điều đó.

- Justine, mẹ của em cảm thấy đơn độc, ông nói và tự ngăn chặn đường tháo lui cho mình.

- Vâng, có thể như thế - Justine nhíu mày nói thì thầm - Nhưng em không thể không nghĩ rằng có điều gì khác ở mẹ. Vì dù sao, mẹ đã cô đơn trong nhiều năm qua. Thế thì tại sao bỗng nhiên mẹ thay đổi. Em không thể nào giải thích được điều này Rainer ạ, vì thế mà em rất lo.

- Mẹ đã lớn tuổi rồi, hình như em quên điều đó. Bây giờ mẹ em không thể chịu đựng được nhiều điều mà trước đây mẹ đã từng chịu đựng. Justine, cách đây ba năm, bà mất đứa con trai duy nhất. Phải chăng em cho rằng khoảng thời gian ấy sẽ làm vơi đi nỗi đau xót. Anh lại nghĩ ngược lại. Dane đã nằm xuống và bây giờ buộc bà phải nghĩ rằng em sẽ không ra đi. Thật ra thì em chẳng hề thăm viếng bà.

Justine nhắm mắt lại.

- Em sẽ đi thăm mẹ. Rainer ạ, em sẽ đi! Em hứa với anh em sẽ đi thăm mẹ và chắc là gần đây thôi! Anh có lý, tất nhiên. Anh luôn có lý. Lâu nay em không nghĩ Drogheda có thể làm cho em thiếu vắng nhung nhớ, nhưng gần đây em có cảm giác nó trở thành thân yêu hơn với em chẳng khác gì em là một phần của nó, dù sao đi nữa...

Đột ngột, Rainer nhìn đồng hồ, nhếch miệng cười như hối tiếc điều gì đó.

- Anh rất tiếc phải để em về một mình tối nay vì trong một tiếng đồng hồ nữa, anh có hẹn với một con người hào hoa phong nhã rất quan trọng ở một nơi bí mật. Fritz, tài xế của anh sẽ lái xe cho anh đi. Fritz đã ba lần được các cơ quan an ninh sát hạch.

- Anh đừng nói nữa và đưa ngay chiếc áo khoác cho em! Nàng nói lớn vui vẻ cố che giấu nỗi đau trong lòng. Bây giờ em hiểu rồi! Em thì có thể vứt cho bất cứ tài xế tắc xi nào cũng được, còn anh thì không thể làm như thế với tương lai của thị trường chung, phải không? Thế thì em sẽ cho anh thấy em không cần xe tắc xi mà cũng cóc cần anh chàng Fritz được chứng nhận bởi các cơ quan an ninh tình báo, em sẽ tự đi xe điện ngầm về nhà. Còn sớm chán.

Rainer vẫn còn nắm mấy ngón tay nhỏ bé của Justine. Đột nhiên nàng kéo tay Rainer áp lên môi rồi hôn thật nhẹ.

- Ôi! Rainer, em không biết sẽ làm gì khi thiếu vắng anh! Ông đứng lên đút tay vào túi quần rồi đi vòng qua bàn ăn và vịn lưng ghế của Justine.

- Anh là người bạn thân thiết của em, Rainer nói. Bạn bè là như thế, chúng ta không thể thiếu nhau được. Chia tay Rainer, Justine trở về phòng trọ của mình với tâm trạng trầm lặng sau đó tỏ ra chán nản, xuống tinh thần. Tối nay, gặp Rainer, cả hai đi sâu vào chuyện riêng tư nhiều hơn mọi khi dù không có chuyện gì ra chuyện gì, ngoại trừ việc Rainer nghĩ rằng mẹ nàng già rồi đang rất cô độc và theo ông, nàng nên về Drogheda. Anh ấy đề cập đến một cuộc thăm viếng, nhưng phải chăng như thế là anh ấy muốn nói đến một sự trở về vĩnh viễn. Thái độ của anh ấy cho thấy xưa kia tình cảm của Rainer đối với nàng như thế nào, thì đó cũng chỉ là những gì thuộc về quá khứ. Rõ ràng, anh ấy không muốn làm sống lại những tình cảm đó. Nhưng, thế thì tại sao chín tháng trước đây anh ấy xuất hiện lại trong cuộc đời nàng làm gì? Có phải vì thương hại? Vì cảm thấy phải lay động nàng để nàng chịu trở về với mẹ hay là anh ấy đã hứa điều đó với Dane? Rainer rất thương Dane, làm sao biết được họ đã nói gì với nhau lúc vắng nàng. Biết đâu Dane đã nhờ Rainer trông chừng nàng và nay anh thấy thực hiện lời hứa? Đúng, có thể đó là câu trả lời. Tất cả những ý tưởng lẫn lộn làm Justine rơi nước mắt; nàng khóc một cách đau xót, sau đó nén xuống được và tự trách móc sự ngu ngốc của mình. Nằm lăn qua lăn lại vẫn không ngủ được, lấy sách ra đọc vẫn thế. Khi ánh sáng yếu ớt và buồn tẻ của bình minh xuyên qua rèm cửa sổ, Justine ngồi vào bàn viết, lòng tê tái, nghe xa xa tiếng động cơ qua lại, cảm nhận với đủ tất cả giác quan sự ẩm ướt, vắng lạnh của buổi sáng sớm như thế. Đột nhiên, ý nghĩ trở về Drogheda nghe như tuyệt vời, trong lành và dịu dàng.

Justine cầm lấy một trong những cây viết màu đen và bắt đầu những dòng thư cho mẹ, nước mắt khô dần.

Con rất mong mẹ hiểu tại sao con không trở về nhà từ khi Dane mất, nhưng dù cho mẹ có suy nghĩ gì đi nữa, con biết mẹ sẽ rất vui lòng khi hay tin con có ý định chuộc lại sự vắng mặt ấy bằng cách trở về nhà vĩnh viễn.

Vâng, mẹ đọc đúng thế. Con sẽ trở về nhà thật sự. Mẹ ơi, mẹ có lý - đã đến lúc con cảm thấy thiếu Drogheda. Lâu nay con muốn bay bằng chính đôi cánh của con và con đã nhận ra rằng cũng chẳng đi đến đâu. Lê gót từ sân khấu này sang sân khấu khác trong suốt tháng năm còn lại của cuộc đời để làm gì? Ở đây có gì cho con người sân khấu? Con cần một cái gì chắc chắn, thường xuyên, lâu dài hơn, cho nên con sẽ trở về Drogheda, nơi đây sẽ cho con tất cả những thứ đó. Không còn những giấc mơ mây khói nữa. Biết đâu? Có thể con sẽ chọn Boy King nếu anh chàng đó còn muốn cưới con. Cuối cùng cuộc đời con sẽ có một ý nghĩa, thí dụ cho ra đời cả một bộ lạc nhóc con rừng rú của miền Tây Bắc. Con mỏi mệt rồi, thưa mẹ, mỏi mệt đến mức con không biết nói gì và còn có thể tâm tình với mẹ những gì con cảm nhận được hay không.

Tóm lại, con sẽ đề cập vấn đề này một kịp khác. Những buổi trình diễn Lady Macbeth đã kết thúc và con chưa ký lại hợp đồng nào cho mùa tới. Như vậy nếu con chào từ biệt sân khấu sẽ không ai buồn phiền. Luân Đôn đầy rẫy những diễn viên như con. Ông bầu Clyde có thể tìm người thay con trong vài phút, còn mẹ thì không thể thay con được. Con rất ân hận là phải chờ đến tuổi ba mươi mốt mới hiểu điều đó.

Nếu Rain không giúp cho con thấy rõ con hơn thì chắc con phải chờ một thời gian khá lâu nữa; nhưng anh ấy là người có trực giác mạnh dù chưa biết mẹ nhưng hình như anh ấy hiểu mẹ hơn cả con. Tất nhiên, người ta cho rằng khán giả vẫn thấy rõ toàn cảnh của một vở diễn hơn là diễn viên. Điều này đúng với anh ấy, nhưng con phát chán thấy anh ấy đứng từ trên cao để giám sát cuộc đời con. Hầu như anh ta tự cho rằng mình mắc nợ đối với Dane hoặc muốn giữ lời hứa vì Dane. Thế là anh ấy làm cho con bực mình vì luôn xuất hiện trong cuộc sống của con. Thế nhưng cuối cùng cũng lạ, con hiểu ngược lại rằng chính con mới là người quấy rầy anh ấy. Nếu con trở về Drogheda thì món nợ và lời hứa của anh ấy coi như được xóa đi, phải không mẹ? Dù sao anh ấy cũng sẽ vui vì con đã tránh cho anh ấy phải đi lại bằng máy bay liên tục.

Ngay khi chuẩn bị xong xuôi, con sẽ viết thư cho mẹ lần nữa để báo cho mẹ biết ngày con về. Trong khi chờ đợi, mẹ hãy nhớ đến cách yêu thương quái đản của con đối với mẹ.

Hay tin này, ông bầu Clyde hét lên, phản đối lung tung, còn bà Kelly, người giúp việc cho Justine từ những ngày đầu nàng đến Luân Đôn, thì buồn khổ trông đến tội nghiệp. Bà hy vọng sẽ có ai đó gọi điện thoại đến để thuyết phục Justine đổi ý.

Giữa bao nhiêu xáo động ấy, một người có quyền lực với Justine gọi điện thoại đến. Không phải để thuyết phục nàng đổi ý - Rain không hề biết sự ra đi của Justine - mà chỉ nhờ nàng đến đóng vai chủ nhà cho một buổi cơm tối tổ chức tại nhà ông ở Park Lane. Buổi tối thú vị hơn sự mong mỏi của Justine. Nhà của Rainer đẹp thật, còn ông thì hết sức vui vẻ và Justine được chia sẻ niềm vui ấy.

- Em đã nói cho anh biết em sẽ trở về sống ở Drogheda vĩnh viễn chưa? Nàng hỏi đột ngột.

Rainer rút điếu thuốc từ trong hộp, hai bàn tay rắn chắc và động tác dứt khoát.

- Em thừa biết là em không hề nói gì với anh cả kia mà.

- Thế thì em vừa thông báo với anh rồi đó.

- Em đã lấy quyết định ấy lúc nào?

- Cách đây năm ngày. Em hy vọng có thể lên đường vào cuối tuần. Em nôn nóng vô cùng.

- Anh thấy được điều đó.

- Phải chăng đó là tất cả những gì anh thấy cần nói với em? - Anh có thể nói gì khác hơn ngoài việc chúc em hạnh phúc dù em quyết định thế nào đi nữa.

Ông nói một cách bình tĩnh đến đỗi Justine cảm thấy bị xúc phạm.

- Vậy em xin cảm ơn anh - nàng nói chậm rãi - Anh có thấy dễ chịu trước viễn ảnh đã lại bỏ được em không?

- Em không làm cho anh bối rối đâu Justine à. Ông trả đũa. Cuối tuần, em lên đường thật à? Em không để mất thời giờ chứ?

- Trễ hơn nữa để làm gì anh?

° ° °

- Cuối cùng con hy vọng rằng mình đã sắp xếp mọi chuyện thật tốt đẹp, Meggie nói với mẹ.

Fiona nhìn con tán thành.

- Ồ, đúng thế! Mẹ tin chắc như vậy. Với Justine điều phiền phức là nó không có khả năng quyết định một mình. Do đó chúng ta chẳng có chọn lựa nào khác ngoài việc quyết định thay cho Justine.

- Con không cảm thấy thích thú khi đóng vai những vị thánh can thiệp vào chuyện trần thế. Nhưng con biết được Justine thật sự muốn gì. Tuy nhiên, nếu con nói thẳng với Justine thì nó vẫn tìm cách quanh co.

- Đúng là tính tự phụ của dòng họ Cleary, Fiona nhận xét với một nụ cười nhẹ.

- Mẹ đừng nói thế, không chỉ có tính tự phụ của dòng họ Cleary mà còn có cả sự pha trộn với dòng Amstrong nữa.

Chiếc đồng hồ quả lắc cũ kỹ đánh nhịp rõ từng giây, bốn que đan bằng đồi mồi của hai mẹ con vang lên những âm thanh lách tách nghe rất nhỏ.

- Mẹ ơi, mẹ thử nói cho con nghe... tại sao tinh thần của mẹ suy sụp thấy rõ sau cái chết của Dane nhưng trước đó mẹ lại chịu đựng được sự ra đi của ba, của Frank và Stuart?

- Suy sụp tinh thần à?. Cái gì? Suy sụp à?

- Có thể nói cái chết của Dane đã làm mẹ rã rời.

- Tất cả những mất mát ấy đều làm mẹ rã rời cả, Meggie à. Có điều là hồi ba chết, đó là sự mất mát đầu tiên nhưng lúc ấy mẹ còn trẻ và còn đủ nghị lực để giấu kín nỗi đau thương, ngoài ra nhiều lý do khác nữa. Cũng như con bây giờ. Ralph là người đã biết mẹ đau đớn như thế nào trước cái chết của ba con và Stuart, lúc đó con còn nhỏ quá để nhận ra điều ấy. Mẹ rất thương Ralph, con biết không, ông ấy... khác hẳn mọi người. Cũng đặc biệt như Dane vậy.

- Đúng thế thưa mẹ. Con không ngờ là mẹ nhận ra điều đó... con muốn nói về bản chất của hai người. Thật lạ, với con, mẹ vẫn là một nhân vật bí hiểm, nói đúng hơn là có quá nhiều điều con không hiểu mẹ.

- Thật may mắn! Fiona reo lên, và nói với nụ cười đặc biệt vốn có, hai tay vẫn bất động. Bây giờ hãy trở lại những con cừu của chúng ta... Meggie, nếu con thành công đối với Justine, mẹ nghĩ rằng con sẽ hơn mẹ trong cách đối phó với những ưu phiền mà mẹ gặp phải. Mẹ đã không chịu làm như Ralph đã khuyên mẹ là hãy chăm sóc cho con. Mẹ cứ bấu víu mãi vào những kỷ niệm của mẹ và không có gì đáng quan tâm ngoài những kỷ niệm của mẹ. Nhưng với con thì con không có sự chọn lựa. Con không còn gì khác hơn là những kỷ niệm.

- Những kỷ niệm nó sẽ trở thành niềm an ủi khi nỗi đau thương lắng xuống. Mẹ có thấy thế không? Con đã dựa vào Dane trong hai mươi sáu năm trời nhưng từ khi Dane mất, con luôn tự nhủ rằng chuyện xảy ra như thế là tốt hơn hết, như thế sẽ tránh cho Dane phải trải qua một thử thách khủng khiếp mà chưa chắc Dane có đủ sức để vượt qua. Cũng như Frank, chắc thế. Có những số phận còn tệ hơn cái chết, mẹ và con - chúng ta đều biết điều đó.

- Con không nói cay đắng chứ? Fiona hỏi.

- Ồ! Lúc đầu suy nghĩ của con cũng chua chát lắm, thế nhưng vì muốn cho tất cả được yên vui, con phải làm như không có gì.

Fiona lại tiếp tục đan.

- Như thế này rồi chúng ta cũng sẽ ra đi, sẽ không còn ai - bà nói nhỏ nhẹ. Drogheda không còn nữa. Ôi! Rồi đây người ta sẽ dành cho nó một vài dòng trong cuốn lịch sử của vùng này. Và có thể một chàng thanh niên nào đó đến đây hỏi han những người có trí nhớ tốt để viết một cuốn sách về Drogheda, trang trại cuối cùng trong số những trang trại lớn còn lại ở miền New South Wales. Nhưng sẽ không có một ai hiểu được Drogheda thật sự như thế nào, vì rằng đó là điều không thể hiểu được. Phải những người cùng chung số phận mới hiểu được Drogheda thân yêu này.

° ° °

Từ biệt Rainer bằng một lá thư giữa lúc lòng tan nát vì đau buồn và xúc động đó là việc quá dễ. Hơn nữa Justine cũng đã điên tiết lên và thích thú với ý nghĩ phải hành hạ cả hai - tôi đau khổ, thì anh cũng phải đau khổ đó là lẽ công bằng. Nhưng lần này, một lá thư từ biệt bình thường vẫn chưa đủ đối với Rainer. Như thế là phải cùng đi ăn tối ở một nhà hàng mà cả hai đều quen thuộc. Rainer không đề nghị gặp tại nhà anh ta ở Park Lane, điều đó tuy làm Justine thất vọng nhưng không làm cho nàng ngạc nhiên. Đúng rồi, anh ấy muốn cuộc chia tay có sự chứng kiến lạnh lùng của Fritz. Anh ấy không muốn có chuyện bất ngờ.

Đặc biệt tối nay, Justine chú ý ăn mặc theo sở thích của Rainer. Con quỷ ám lâu nay xúi giục Justine ăn mặc loè loẹt với màu vàng cam đã buông tha nàng. Vì Rain thích phong cách đơn giản, nên nàng mặc một chiếc robe dài chấm đất bằng loại vải xoa tím, cổ hẹp và tay dài. Một chiếc kiềng vàng uốn xoắn với những hạt trai và hồng ngọc, hai cổ tay mang hai chiếc vòng cùng màu. Nhưng tóc thì khủng khiếp - nàng cảm thấy thế - Tóc Justine không bao giờ chịu nằm ngay ngắn như ý thích của Rainer. Nàng trang điểm hơi đậm một chút để giấu đi nét mệt trên gương mặt. Thế là xong, với điều kiện anh ấy không nhìn quá gần.

- Em đã nhận được thư trả lời của mẹ chưa? Rainer hỏi lễ độ.

- Chưa, thật ra em cũng không có ý chờ. Mẹ em chắc chắn không còn lời nào để nói lên sự vui mừng.

- Ngày mai em có muốn Fritz đưa em ra phi trường không?

- Cảm ơn anh, em có thể đi tắc xi, nàng trả lời khô khan. Em không muốn nhờ đến người phục vụ của anh.

- Anh họp suốt ngày nên Fritz đi với em không gây phiền hà chút nào cho anh cả.

Justine hơi lớn tiếng.

- Em đã nói với anh là em đi tắc xi!

- Em không phải hét lên đâu, Justine à. Ông nói chân mày nhíu lại - Anh chìu em.

Một buổi ăn tối buồn tẻ và chán nản! Chấm dứt sớm là tốt!

- Anh có thấy phiền không nếu chúng ta về bây giờ? Nàng hỏi. Em nhức đầu ghê gớm.

Đến góc đại lộ và ngõ cụt nơi Justine ở, Rainer bảo Fritz cho xe chạy vòng khu nhà. Justine bước xuống, Rainer nắm nhẹ khuỷu tay nàng một cách lịch sự và dìu nàng đi, chỉ vô tình chạm phớt qua người Justine. Trong cái ẩm ướt buốt giá của cơn mưa phùn Luân Đôn hai người đi chầm chậm trên đoạn đường lát đá, tiếng chân nghe dội thật xa, những tiếng chân buồn và cô độc.

- Justine, chúng ta sẽ nói với nhau lời từ biệt, Rainer buông lời trước.

- Tạm biệt thì đúng hơn, nàng trải lời. Không có gì dứt khoát đâu anh, em sẽ trở về đây hoặc lúc này lúc khác cũng như em hy vọng anh sẽ có dịp đến thăm Drogheda.

Rainer lắc đầu.

- Không, anh nghĩ có lẽ mình chia tay vĩnh viễn Justine ạ. Anh không nghĩ rằng chúng ta còn cần đến nhau.

- Anh muốn nói rằng anh không còn cần đến em nữa chứ gì? Justine nói như muốn uốn nắn lại ý nghĩ của Rainer. Điều đó không quan trọng, Rain ạ. Em không cần anh phải lựa lời với em, em quen chịu đựng rồi!

Rainer nắm tay Justine, cúi xuống hôn, rồi thẳng người lên, mỉm cười nhìn nàng rất lâu trước khi quay gót.

Về đến nhà, Justine thấy một lá thư nằm trên tấm thảm chùi chân. Justine cúi xuống nhặt bức thư và để rơi chiếc xách tay và chiếc áo khoác xuống đất.

Justine cởi giày tại chỗ, rồi bước sang phòng ngủ. Nàng buông người nặng nề trên một thùng gỗ, cắn môi suy nghĩ, ngồi sững sờ với vẻ mặt vừa rã rời vừa hoang mang, mắt đăm đăm nhìn một bức phác thảo đẹp chân dung của Dane được nàng thực hiện trong ngày lễ phong linh mục. Phải đứng lên đi một vòng qua phòng ăn, có lẽ sẽ dễ chịu hơn. Trên bàn một phác thảo chân dung của Rainer bằng viết chì mà nàng vừa vẽ cách đây mấy tuần. Và một gói thuốc lá. Justine lấy một điếu và đốt, đặt ấm nước lên bếp lò. Bấy giờ chợt nhớ lại lá thư của mẹ cầm trên tay.

Justine đọc trong khi chờ nước sôi. Nàng ngồi vào bàn ở nhà bếp, gạt bức vẽ Rainer rơi xuống đất rồi giẫm lên bằng cả hai chân. Anh không cần đến tôi nữa à? Thế thì tôi cũng chẳng cần anh!

Nàng đọc thư của Meggie.

Justine thương yêu của mẹ,

Như mọi khi, con lại hành động trong một cơn xúc động và với sự vội vã thường lệ, do đó mẹ mong rằng thư của mẹ đến con kịp thời. Nếu trong những bức thư của mẹ gần đây có điều gì đó thúc đẩy con phải có một quyết định đột ngột, mẹ mong con bỏ qua cho mẹ. Mẹ không có ý định gây cho con một phản ứng dứt khoát đến thế. Mẹ nghĩ rằng mẹ chỉ tìm kiếm một chút tình cảm dễ thương nhưng mẹ quên rằng bên dưới cái vỏ bọc ngoài rất cứng ấy của con lại ẩn giấu nhiều sự dịu dàng.

Đúng là mẹ cô đơn, cô đơn khủng khiếp; thế nhưng không phải con về đây là có thể đổi được điều đó. Nếu con chịu suy nghĩ một chút, con sẽ thấy rằng mẹ nói đúng. Con hy vọng làm được gì khi trở về nhà? Con không có khả năng trả lại cho mẹ những gì mẹ đã mất và con cũng không thể hàn gắn lại được nỗi mất mát đó. Sự mất mát ấy không chỉ là của riêng mẹ mà cũng là của con, của cả bà ngoại và của tất cả những người còn lại. Hình như con đang nuôi trong đầu một suy nghĩ hoàn toàn sai, rằng con là người có một phần trách nhiệm về cái chết của Dane. Sự xung động đột ngột của con gây cho mẹ cảm tưởng về hành động hối hận. Đó là tính kiêu ngạo và lòng tự phụ Justine à. Dane là một người đã trưởng thành chứ không phải là đứa bé yếu đuối. Chính mẹ đã để Dane đi mà. Nếu mẹ là con, mẹ cũng rơi vào sự hối hận, phải chịu sự hành hạ tinh thần, tự than trách mình tại sao đã cho phép Dane sống theo cuộc sống mà em con thích. Nhưng mẹ không để mình quanh quẩn với ý nghĩ tự lên án như thế. Không ai trong chúng ta là Chúa và mẹ tin rằng cuộc đời đã dành cho mẹ nhiều điều kiện để hiểu điều đó hơn con. Trở về nhà, con hiến cuộc đời của con cho mẹ như một hy sinh. Mẹ không bao giờ muốn điều đó. Bây giờ mẹ nói thẳng rằng mẹ từ chối. Con sống ở Drogheda không thích hợp, không bao giờ thích hợp. Nếu con chưa hiểu ra ở đâu là nơi thích hợp cho con, mẹ đề nghị con ngồi lại ngay và bắt đầu suy nghĩ một cách nghiêm túc. Đôi khi, con giống như cô con gái bốc đồng không thể hiểu được. Rainer là một người đàn ông rất tốt, mẹ chưa từng gặp ai vị tha như ông ấy. Vì vong hồn của Dane, con hãy ngưng hành động như một đứa con nít, Justine à. Con yêu của mẹ, một tia sáng đã tắt. Với tất cả chúng ta còn lại, đó không thể khác hơn là một tia sáng đã tắt. Con hoàn toàn không thể làm gì được, con hiểu chứ? Mẹ không tìm cách nói dối với con mẹ đang sống vui sướng. Kiếp người không cho phép mẹ dối mình như thế. Nhưng nếu con tưởng tượng rằng ở đây, Drogheda, mọi người suốt ngày chỉ khóc và rên rỉ thì đó là điều sai lầm lớn. Những người ở đây biết hưởng cuộc sống và một trong những nguyên nhân lạc quan ấy làvì tất cả hy vọng một thứ ánh sáng hướng về con. Ánh sáng của Dane đã tắt vĩnh viễn. Mẹ van con, Justine yêu của mẹ, hãy cố hiểu điều đó và chấp nhận. Hãy trở về Drogheda nếu trong lòng con muốn và khi ấy cả nhà sẽ rất vui mừng. Nhưng con về đây không phải để sống vĩnh viễn, đó chỉ là một hy sinh về phần con, một sự hy sinh vô ích, không có mục đích. Trong nghề nghiệp mà con theo đuổi, nếu con rời xa sân khấu con sẽ trả giá đắt. Con hãy ở lại nơi đã sống, thực hiện một cách xứng đáng sự nghiệp của con trong thế giới mà con đã chọn.

Đau đớn. Không khác những ngày tiếp theo cái chết của Dane. Cùng một nỗi đau dữ dội, không thể tránh. Cùng một sự bất lực đầy âu lo. Không, tất nhiên là không, nàng không thể làm gì hết. Không có cách nào hàn gắn, không có cách nào. Hãy hét lên cho bớt đau khổ! Ấm nước đã sôi! Suỵt, ấm nước, suỵt! Trở thành đứa con duy nhất của mẹ thì ra sao, hỡi ấm nước? Hãy hỏi Justine, cô ta biết. Vâng, Justine biết rõ thế nào là một đứa con duy nhất. Nhưng tôi không phải là đứa con mà bà mong muốn, người phụ nữ già tàn phai, tự giam hãm mình ở một trang trại xa xôi. Mẹ ơi! Mẹ có nghĩ rằng có một đứa con nào lại có thể từ chối trở thành đứa con duy nhất của mẹ mình. Thật là không công bằng khi Dane là người phải chết... Mẹ có lý. Sự trở về Drogheda của con chẳng thay đổi được gì bởi thực tế Dane sẽ không bao giờ sống lại. Một tia sáng đã tắt, và con không thể đốt cháy trở lại. Nhưng con hiểu mẹ muốn nói gì. Ánh sáng của con luôn cháy trong lòng mẹ, nhưng không phải sáng lên ở Drogheda.

° ° °

Fritz ra mở cửa, rời bỏ bộ quần áo tài xế màu xanh nước biển rất đẹp, thay vào là chiếc áo gilê bó sát của người đầu bếp.

- Fritz anh chỉ là người phục vụ tầm thường của ngài Hartheim hay là người bảo vệ cho ông ấy? Nàng vừa hỏi vừa đưa chiếc áo khoác cho Fritz.

Mặt anh ta lạnh như tiền.

- Ngài Hartheim đang ở trong phòng làm việc thưa cô Ó Neill.

Rainer ngồi nhìn ngọn lửa, người hơi nghiêng về phía trước, con mèo cái Natasha mà Rainer mang về nuôi từ Hồng Y qua đời nằm lim dim trước lò sưởi. Khi cánh cửa phòng mở, ông ngước mắt lên, nhưng không nói tiếng nào và cũng chẳng tỏ ra vui mừng gặp lại nàng.

Justine bước vào, đến ngồi dưới đất đối diện với Rainer và ngả đầu lên gối của ông ta.

- Rainer, em hối hận đã làm phí tất cả những năm tháng, nàng thì thầm. Em không làm sao chuộc lại được.

Rainer không đứng lên, không kéo nàng vào lòng, anh ta ngồi xuống đất bên cạnh Justine.

- Một phép mầu, Rainer nói.

- Anh vẫn chưa hết yêu em phải không? Nàng mỉm cười hỏi.

- Không, không bao giờ.

- Chắc em đã làm anh đau khổ rất nhiều.

- Không như em tưởng đâu. Anh biết em yêu anh và anh có thể chờ đợi. Anh vẫn tin rằng một người kiên trì rồi cuối cùng thế nào cũng sẽ thắng lợi.

- Thế cho nên anh để mặc em tự vật lộn mình. Anh chẳng có chút buồn lo nào khi báo với anh em sẽ về Drogheda vĩnh viễn, có đúng không?

- Ồ, không phải thế đâu! Nếu chuyện ấy liên quan đến một người đàn ông khác thì anh đã chiến đấu đến cùng. Nhưng còn với Droghedả... Một đối thủ quá lợi hại. Ồ, có, có chứ, anh rất buồn lo!

- Em không ngờ rằng đầu óc của anh lại rắc rối đến thế! Tại sao lúc ấy anh không nói một cách đơn giản là anh vẫn còn yêu em? Em thiết tha được nghe câu đó!

- Anh không nói vì nó đã quá rõ ràng, em có thể tự tìm hiểu lấy. Tự em phải nhận ra điều đó chứ!

- Có lẽ em bị mù, một mình em không thấy gì hết, em cần sự giúp đỡ. Cuối cùng thì mẹ em buộc em phải mở mắt ra. Một lá thư của mẹ nằm chờ em ở nhà sau khi em chia tay với anh. Mẹ em khuyên em không nên về nhà.

- Mẹ em là một người phụ nữ tuyệt vời.

- Em biết anh đã gặp mẹ em, Rainer. Lúc nào vậy anh?

- Anh đi gặp mẹ em cách đây khoảng một năm. Drogheda là một trang trại đẹp vô cùng, nhưng đúng là không thích hợp với em, Justine. Mục đích chuyến đi của anh là làm cho mẹ em hiểu điều đó. Em không thể tưởng tượng anh vui sướng đến mức nào khi cuối cùng mẹ đã thấy ra, mặc dù anh không nghĩ rằng các lý lẽ của anh có sức thuyết phục cho lắm.

Justine đưa ngón tay đặt lên miệng Rainer.

- Em cũng thế, em hoài nghi Rain à. Em luôn hoài nghi. Có thể em sẽ hoài nghi mãi mãi.

- Ồ, Justine, anh hy vọng rằng không! Phần anh, không thể có người phụ nữ nào khác hơn. Chỉ có em. Cả thế giới đều biết như thế từ nhiều năm qua. Nhưng những lời tỏ tình chẳng có ý nghĩa gì. Dù cho anh có hét to lên đến lạc giọng cũng không làm tan đi được những hoài nghi ở em. Vì vậy Justine à, anh không kêu gào tình yêu của em nữa, mà anh sống với tình yêu ấy. Làm sao em có thể nghi ngờ những tình cảm của người hiệp sĩ trung thành nhất của em? Rốt cuộc thì em ở lại nhưng không phải do anh. Rất có thể rồi đây em vẫn phải tiếp tục dựa vào những lời khuyên can, vỗ về của mẹ đấy...

- Em van anh, đừng nói thế nhất là với giọng ấy! Rain tội nghiệp của em, em đã lạm dụng sự kiên nhẫn của anh đến tận cùng! Em xin quỳ xuống trước mặt anh.

- Lạy Chúa cảm ơn em! Em hạ mình không lâu đâu! - Ông nói vui vẻ. - Rồi em sẽ trở lại là em ngay ngày mai thôi.

Sự căng thẳng đã biến mất, cái khó nhất đã qua.

- Anh muốn lúc nào em cũng vẫn là em, vẫn là Justine. Em không được thay đổi một tí nào, dù là một chấm tàn nhang hay một tế bào trong não của em.

Justine vòng tay qua cổ Rainer, những ngón tay luồn vào mân mê mái tóc bạch kim dày của ông.

- Ôi, anh có biết được em đã chờ cái giây phút này như thế nào không? Nàng thì thầm. Em không bao giờ quên.

° ° °

Bức điện tín được viết như sau...

CON ĐÃ TRỞ THÀNH BÀ RAINER MOERLING HARTHEIMS CHẤM LỄ CƯỚI TẠI VATICAN CHẤM GIÁO HOÀNG THA HỒ BAN PHÉP LÀNH CÁC BÀ VỢ MUÔN NĂM CHẤM THAN SẼ VỀ NHÀ TUẦN TRĂNG MẬT SỚM NHẤT CÓ THỂ ĐƯỢC NHƯNG TỪ NAY GIA ĐÌNH Ở CHÂU ÂU CHẤM MUÔN VÀN ÂU YẾM CHO MỌI NGƯỜI VÀ CỦA CẢ RAIN NỮA CHẤM JUSTINE

Meggie đặt tờ giấy điện báo xuống bàn, mắt nhìn ra cửa sổ, hướng về phía những đóa hoa hồng mùa thu đang nở khắp vườn. Hương thơm hoa hồng, những rung động hoa hồng; cả những cây bông bụt, cây cọ, cây bạch đàn, và cả cây hoa giấy vốn nhìn cuộc đời từ trên cao.

Vười hoa đẹp và sống động vô cùng. Nhìn những chồi nụ và những mầm xanh nẩy nở rồi héo tàn; rồi những ước mơ mới lại đến, tiếp tục một chu kỳ không thay đổi, mãi mãi không hề dừng lại ở nơi kết thúc.

Thế là Drogheda không còn nữa. Vâng, đã đến lúc, thật đúng lúc. Chu kỳ cứ tiếp tục với những người xa lạ. Hình phạt tôi xin chịu một mình, tôi không thể phiền trách ai. Và tôi chẳng luyến tiếc gì.

° ° °

Con chim mang chiếc gai nhọn xuyên qua ức vẫn tuân theo một quy luật bất biến, tôi không hiểu điều gì đã thúc đẩy nó tự đâm suốt vào tim và lịm dần trong tiếng hót. Vào lúc ngọn gai xuyên qua, nó không ý thức cái chết đang chực chờ, nó chỉ mải mê hót và hót cho đến khi không còn hơi thở để cất thêm một nốt nhạc nào nữa. Nhưng chúng ta, khi tự ghim vào lồng ngực những chiếc gai nhọn, chúng ta biết, chúng ta hiểu, vậy mà chúng ta vẫn làm. Chúng ta vẫn làm.

➖➖➖

 

Phần tiếng Anh

The Thorn Birds by Colleen McCullough

---

SEVEN

1965-1969 Justine

Sitting at his Bonn desk with an early-morning cup of coffee, Rainer learned of Cardinal de Bricassart's death from his newspaper. The political storm of the past few weeks was diminishing at last, so he had settled to enjoy his reading with the prospect of soon seeing Justine to color his mood, and unperturbed by her recent silence. That he deemed typical; she was far from ready yet to admit the extent of her commitment to him. But the news of the Cardinal's death drove all thought of Justine away. Ten minutes later he was behind the wheel of a Mercedes 280 SL, heading for the autobahn. The poor old man Vittorio would be so alone, and his burden was heavy at the best of times. Quicker to drive; by the time he fiddled around waiting for a flight, got to and from airports, he could be at the Vatican. And it was something positive to do, something he could control himself, always an important consideration to a man like him. From Cardinal Vittorio he learned the whole story, too shocked at first to wonder why Justine hadn't thought to contact him. “He came to me and asked me, did I know Dane was his son?” the gentle voice said, while the gentle hands smoothed the blue-grey back of Natasha.

“And you said?”

“I said I had guessed. I could not tell him more. But oh, his face!

His face! I wept.”

“It killed him, of course. The last time I saw him I thought he wasn't well, but he laughed at my suggestion that he see a doctor.”

“It is as God wills. I think Ralph de Bricassart was one of the most tormented men I have ever known. In death he will find the peace he could not find here in this life.”

“The boy, Vittorio! A tragedy.”

“Do you think so? I like rather to think of it as beautiful. I cannot believe Dane found death anything but welcome, and it is not surprising that Our Dear Lord could not wait a moment longer to gather Dane unto Himself. I mourn, yes, not for the boy. For his mother, who must suffer so much! And for his sister, his uncles, his grandmother. No, I do not mourn for him. Father O'neill lived in almost total purity of mind and spirit. What could death be for him but the entrance into everlasting life? For the rest of us, the passage is not so easy.”

From his hotel Rainer dispatched a cable to London which he couldn't allow to convey his anger, hurt or disappointment. It merely said: MUST RETURN BONN BUT WILL BE IN LONDON WEEKEND STOP WHY DIDN'T YOU TELL ME QUERY ALL MY LOVE RAIN

On his desk in the office at Bonn were an express delivery letter from Justine, and a registered packet which his secretary informed him had come from Cardinal de Bricassart's lawyers in Rome. He opened this first, to learn that under the terms of Ralph de Bricassart's will he was to add another company to his already formidable list of directorships. Michar Limited. And Drogheda. Exasperated yet curiously touched, he understood that this was the Cardinal's way of telling him that in the final weighing he had not been found wanting, that the prayers during the war years had borne fruit. Into Rainer's hands he had delivered the future welfare of Meggie O'neill and her people. Or so Rainer interpreted it, for the wording of the Cardinal's will was quite impersonal. It could not dare be otherwise. He threw the packet into the basket for general nonsecret correspondence, immediate reply, and opened the letter from Justine. It began badly, without any kind of salutation.

Thank you for the cable. You've no idea how glad I am that we haven't been in touch these last couple of weeks, because I would have hated to have you around. At the time all I could think when I thought of you was, thank God you didn't know. You may find this hard to understand, but I don't want you anywhere near me. There is nothing pretty about grief, Rain, nor any way your witnessing mine could alleviate it. Indeed, you might say this has proved to me how little I love you. If I did truly love you I'd turn to you instinctively, wouldn't I? But I find myself turning away. Therefore I would much rather that we call it quits for good and all, Rain. I have nothing to give you, and I want nothing from you. This has taught me how much people mean if they're around for twenty-six years. I couldn't bear ever to go through this again, and you said it yourself, remember? Marriage or nothing. Well, I elect nothing.

My mother tells me the old Cardinal died a few hours after I left Drogheda. Funny. Mum was quite cut up about his dying. Not that she said anything, but I know her. Beats me why she and Dane and you liked him so much. I never could, I thought he was too smarmy for words. An opinion I'm not prepared to change just because he's dead.

And that's it. All there is. I do mean what I say, Rain. Nothing is what I elect to have from you. Look after yourself.

° ° °

She had signed it with the usual bold, black “Justine,” and it was written with the new felt-tipped pen she had hailed so gleefully when he gave it to her, as an instrument thick and dark and positive enough to satisfy her. He didn't fold the note and put it in his wallet, or burn it; he did what he did with all mail not requiring an answer- ran it through the electric shredder fixed to his wastebasket the minute he had finished reading it. Thinking to himself that Dane's death had effectively put an end to Justine's emotional awakening, and bitterly unhappy. It wasn't fair. He had waited so long.

At the weekend he flew to London anyway but not to see her, though he did see her. On the stage, as the Moor's beloved wife, Desdemona. Formidable. There was nothing he could do for her the stage couldn't, not for a while. That's my good girl! Pour it all out on the stage.

Only she couldn't pour it all out on the stage, for she was too young to play Hecuba. The stage was simply the one place offering peace and forgetfulness. She could only tell herself: Time heals all wounds while not believing it. Asking herself why it should go on hurting so. When Dane was alive she hadn't really thought very much about him except when she was with him, and after they were grown up their time together had been limited, their vocations almost opposed. But his going had created a gap so huge she despaired of ever filling it.

The shock of having to pull herself up in the midst of a spontaneous reaction-I must remember to tell Dane about this, he'll get such a kick out of it-that was what hurt the most. And because it kept on occurring so often, it prolonged the grief. Had the circumstances surrounding his death been less horrifying she might have recovered more quickly, but the nightmare events of those few days remained vivid. She missed him unbearably; her mind would return again and again to the incredible fact of Dane dead, Dane who would never come back.

Then there was the conviction that she hadn't helped him enough. Everyone save her seemed to think he was perfect, didn't experience the troubles other men did, but Justine knew he had been plagued by doubts, had tormented himself with his own unworthiness, had wondered what people could see in him beyond the face and the body. Poor Dane, who never seemed to understand that people loved his goodness. Terrible to remember it was too late to help him now.

She also grieved for her mother. If his dying could do this to her, what must it have done to Mum? The thought made her want to run screaming and crying from memory, consciousness. The picture of the Unks in Rome for his ordination, puffing out their proud chests like pouter pigeons. That was the worst of all, visualizing the empty desolation of her mother and the other Drogheda people.

Be honest, Justine. Was this honestly the worst? Wasn't there something far more disturbing? She couldn't push the thought of Rain away, or what she felt as her betrayal of Dane. To gratify her own desires she had sent Dane to Greece alone, when to have gone with him might have meant life for him. There was no other way to see it. Dane had died because of her selfish absorption in Rain. Too late now to bring her brother back, but if in never seeing Rain again she could somehow atone, the hunger and the loneliness would be well worth it.

So the weeks went by, and then the months. A year, two years. Desdemona, Ophelia, Portia, Cleopatra. From the very beginning she flattered herself she behaved outwardly as if nothing had happened to ruin her world; she took exquisite care in speaking, laughing, relating to people quite normally. If there was a change, it was in that she was kinder than of yore, for people's griefs tended to affect her as if they were her own. But, all told, she was the same outward Justine flippant, exuberant, brash, detached, acerbic. Twice she tried to go home to Drogheda on a visit, the second time even going so far as to pay for her plane ticket. Each time an enormously important last minute reason why she couldn't go cropped up, but she knew the real reason to be a combination of guilt and cowardice. She just wasn't able to nerve herself to confront her mother; to do so meant the whole sorry tale would come out, probably in the midst of a noisy storm of grief she had so far managed to avoid. The Drogheda people, especially her mother, must continue to go about secure in their conviction that Justine at any rate was all right, that Justine had survived it relatively unscathed. So, better to stay away from Drogheda. Much better.

° ° °

Meggie caught herself on a sigh, suppressed it. If her bones didn't ache so much she might have saddled a horse and ridden, but today the mere thought of it was painful. Some other time, when her arthritis didn't make its presence felt so cruelly.

She heard a car, the thump of the brass ram's head on the front door, heard voices murmuring, her mother's tones, footsteps. Not Justine, so what did it matter?

“Meggie,” said Fee from the veranda entrance, “we have a visitor. Could you come inside, please?”

The visitor was a distinguished-looking fellow in early middle age, though he might have been younger than he appeared. Very different from any man she had ever seen, except that he possessed the same sort of power and self-confidence Ralph used to have.

Used to have. That most final of tenses, now truly final.

“Meggie, this is Mr. Rainer Hartheim,” said Fee, standing beside her chair. “Oh!” exclaimed Meggie involuntarily, very surprised at the look of the Rain who had figured so largely in Justine's letters from the old days. Then, remembering her manners, “Do sit down, Mr. Hartheim.”

He too was staring, startled. “You're not a bit like Justine!” he said rather blankly.

“No, I'm not.” She sat down facing him.

“I'll leave you alone with Mr. Hartheim, Meggie, as he says he wants to see you privately. When you're ready for tea you might ring,” Fee commanded, and departed.

“You're Justine's German friend, of course,” said Meggie, at a loss. He pulled out his cigarette case. “May I?”

“Please do.”

“Would you care for one, Mrs. O'neill?”

“Thank you, no. I don't smoke.” She smoothed her dress. “You're a long way from home, Mr. Hartheim. Have you business in Australia?” He smiled, wondering what she would say if she knew that he was, in effect, the master of Drogheda. But he had no intention of telling her, for he preferred all the Drogheda people to think their welfare lay in the completely impersonal hands of the gentleman he employed to act as his go-between.

“Please, Mrs. O'neill, my name is Rainer,” he said, giving it the same pronunciation Justine did, while thinking wryly that this woman wouldn't use it spontaneously for some time to come; she was not one to relax with strangers. “No, I don't have any official business in Australia, but I do have a good reason for coming. I wanted to see you.”

“To see me?” she asked in surprise. As if to cover sudden confusion, she went immediately to a safer subject: “My brothers speak of you often. You were very kind to them while they were in Rome for Dane's ordination.” She said Dane's name without distress, as if she used it frequently. “I hope you can stay a few days, and see them.”

“I can, Mrs. O'neill;” he answered easily.

For Meggie the interview was proving unexpectedly awkward; he was a stranger, he had announced that he had come twelve thousand miles simply to see her, and apparently he was in no hurry to enlighten her as to why. She thought she would end in liking him, but she found him slightly intimidating. Perhaps his kind of man had never come within her ken before, and this was why he threw her off-balance. A very novel conception of Justine entered her mind at that moment: her daughter could actually relate easily to men like Rainer Moerling Hartheim! She thought of Justine as a fellow woman at last. Though aging and white-haired she was still very beautiful, he was thinking while she sat gazing at him politely; he was still surprised that she looked not at all like Justine, as Dane had so strongly resembled the Cardinal. How terribly lonely she must be! Yet he couldn't feel sorry for her in the way he did for Justine; clearly, she had come to terms with herself. “How is Justine?” she asked.

He shrugged. “I'm afraid I don't know. I haven't seen her since before Dane died.”

She didn't display astonishment. “I haven't seen her myself since Dane's funeral,” she said, and sighed. “I'd hoped she would come home, but it begins to look as if she never will.”

He made a soothing noise which she didn't seem to hear, for she went on speaking, but in a different voice, more to herself than to him. “Drogheda is like a home for the aged these days,” she said. “We need young blood, and Justine's is the only young blood left.”

Pity deserted him; he leaned forward quickly, eyes glittering. “You speak of her as if she is a chattel of Drogheda,” he said, his voice now harsh. “I serve you notice, Mrs. O'neill, she is not!”

“What right have you to judge what Justine is or isn't?” she asked angrily. “After all, you said yourself that you haven't seen her since before Dane died, and that's two years ago!”

“Yes, you're right. It's all of two years ago.” He spoke more gently, realizing afresh what her life must be like. “You bear it very well, Mrs. O'neill.”

“Do I?” she asked, tightly trying to smile, her eyes never leaving his. Suddenly he began to understand what the Cardinal must have seen in her to have loved her so much. It wasn't in Justine, but then he himself was no Cardinal Ralph; he looked for different things. “Yes, you bear it very well,” he repeated.

She caught the undertone at once, and flinched. “How do you know about Dane and Ralph?” she asked unsteadily.

“I guessed. Don't worry, Mrs. O'neill, nobody else did. I guessed because I knew the Cardinal long before I met Dane. In Rome everyone thought the Cardinal was your brother, Dane's uncle, but Justine disillusioned me about that the first time I ever met her.”

“Justine? Not Justine!” Meggie cried.

He reached out to take her hand, beating frantically against her knee. “No, no, no, Mrs. O'neill! Justine has absolutely no idea of it, and I pray she never will! Her slip was quite unintentional, believe me.”

“You're sure?”

“Yes, I swear it.”

“Then in God's Name why doesn't she come home? Why won't she come to see me? Why can't she bring herself to look at my face?” Not only her words but the agony in her voice told him what had tormented Justine's mother about her absence these last two years. His own mission's importance dwindled; now he had a new one, to allay Meggie's fears. “For that I am to blame,” he said firmly.

“You?” asked Meggie, bewildered.

“Justine had planned to go to Greece with Dane, and she's convinced that had she, he'd still be alive.”

“Nonsense!” said Meggie.

“Q. But though we know it's nonsense, Justine doesn't. It's up to you to make her see it.”

“Up to me? You don't understand, Mr. Hartheim. Justine has never listened to me in all her life, and at this stage any influence I might once have had is completely gone. She doesn't even want to see my face.”

Her tone was defeated but not abject. “I fell into the same trap my mother did,” she went on matter-of-factly. “Drogheda is my life . . . the house, the books .... Here I'm needed, there's still some purpose in living. Here are people who rely on me. My children never did, you know. Never did.” “That's not true, Mrs. O'neill. If it was, Justine could come home to you without a qualm. You underestimate the quality of the love she bears you. When I say I am to blame for what Justine is going through, I mean that she remained in London because of me, to be with me. But it is for you she suffers, not for me.”

Meggie stiffened. “She has no right to suffer for me! Let her suffer for herself if she must, but not for me. Never for me!” “Then you believe me when I say she has no idea of Dane and the Cardinal?” Her manner changed, as if he had reminded her there were other things at stake, and she was losing sight of them. “Yes,” she said, “I believe you.” “I came to see you because Justine needs your help and cannot ask for it,” he announced. “You must convince her she needs to take up the threads of her life again-not a Drogheda life, but her own life, which has nothing to do with Drogheda.”

He leaned back in his chair, crossed his legs and lit another cigarette. “Justine has donned some kind of hair shirt, but for all the wrong reasons. If anyone can make her see it, you can. Yet I warn you that if you choose to do so she will never come home, whereas if she goes on the way she is, she may well end up returning here permanently.

“The stage isn't enough for someone like Justine,” he went on, “and the day is coming when she's going to realize that. Then she's going to opt for people either her family and Drogheda, or me.” He smiled at her with deep understanding. “But people are not enough for Justine either, Mrs. O'neill. If Justine chooses me, she can have the stage as well, and that bonus Drogheda cannot offer her.” Now he was gazing at her sternly, as if at an adversary. “I came to ask you to make sure she chooses me. It may seem cruel to say this, but I need her more than you possibly could.”

The starch was back in Meggie. “Drogheda isn't such a bad choice,” she countered. “You speak as if it would be the end of her life, but it doesn't mean that at all, you know. She could have the stage. This is a true community. Even if she married Boy King, as his grandfather and I have hoped for years, her children would be as well cared for in her absences as they would be were she married to you. This is her home! She knows and understands this kind of life. If she chose it, she'd certainly be very well aware what was involved. Can you say the same for the sort of life you'd offer her?” “No,” he said stolidly. “But Justine thrives on surprises. On Drogheda she'd stagnate.”

“What you mean is, she'd be unhappy here.”

“No, not exactly. I have no doubt that if she elected to return here, married this Boy King-who is this Boy King, by the way?” “The heir to a neighboring property, Bugela, and an old childhood friend who would like to be more than a friend. His grandfather wants the marriage for dynastic reasons; I want it because I think it's what Justine needs.” “I see. Well, if she returned here and married Boy King, she'd learn to be happy. But happiness is a relative state. I don't think she would ever know the kind of satisfaction she would find with me. Because, Mrs. O'neill, Justine loves me, not Boy King.”

“Then she's got a very strange way of showing it,” said Meggie, pulling the bell rope for tea. “Besides, Mr. Hartheim, as I said earlier, I think you overestimate my influence with her. Justine has never taken a scrap of notice of anything I say, let alone want.”

“You're nobody's fool,” he answered. “You know you can do it if you want to. I can ask no more than that you think about what I've said. Take your time, there's no hurry. I'm a patient man.” Meggie smiled. “Then you're a rarity,” she said. He didn't broach the subject again, nor did she. During the week of his stay he behaved like any other guest, though Meggie had a feeling he was trying to show her what kind of man he was. How much her brothers liked him was clear; from the moment word reached the paddocks of his arrival, they all came in and stayed in until he left for Germany. Fee liked him, too; her eyes had deteriorated to the point where she could no longer keep the books, but she was far from senile. Mrs. Smith had died in her sleep the previous winter, not before her due time, and rather than inflict a new housekeeper on Minnie and Cat, both old but still hale, Fee had passed the books completely to Meggie and more or less filled Mrs. Smith's place herself. It was Fee who first realized Rainer was a direct link with that part of Dane's life no one on Drogheda had ever had opportunity to share, so she asked him to speak of it. He obliged gladly, having quickly noticed that none of the Drogheda people were at all reluctant to talk of Dane, and derived great pleasure from listening to new tales about him.

Behind her mask of politeness Meggie couldn't get away from what Rain had told her, couldn't stop dwelling on the choice he had offered her. She had long since given up hope of Justine's return, only to have him almost guarantee it, admit too that Justine would be happy if she did return. Also, for one other thing she had to be intensely grateful to him: he had laid the ghost of her fear that somehow Justine had discovered the link between Dane and Ralph.

As for marriage to Rain, Meggie didn't see what she could do to push Justine where apparently she had no desire to go. Or was it that she didn't want to see? She had ended in liking Rain very much, but his happiness couldn't possibly matter as much to her as the welfare of her daughter, of the Drogheda people, and of Drogheda itself. The crucial question was, how vital to Justine's future happiness was Rain? In spite of his contention that Justine loved him, Meggie couldn't remember her daughter ever saying anything which might indicate that Rain held the same sort of importance for her as Ralph had done for Meggie.

“I presume you will see Justine sooner or later,” Meggie said to Rain when she drove him to the airport. “When you do, I'd rather you didn't mention this visit to Drogheda.”

“If you prefer,” he said. “I would only ask you to think about what I've said, and take your time.” But even as he made his request, he couldn't help feeling that Meggie had reaped far more benefit from his visit than he had.

When the mid-April came that was two and a half years after Dane's death, Justine experienced an overwhelming desire to see something that wasn't rows of houses. Suddenly on this beautiful day of soft spring air and chilly sun, urban London was intolerable. So she took a District Line train to Kew Gardens, pleased that it was a Tuesday and she would have the place almost to herself. Nor was she working that night, so it didn't matter if she exhausted herself tramping the byways.

She knew the park well, of course. London was a joy to any Drogheda person, with its masses of formal flower beds, but Kew was in a class all its own. In the old days she used to haunt it from April to the end of October, for every month had a different floral display to offer.

Mid-April was her favorite time, the period of daffodils and azaleas and flowering trees. There was one spot she thought could lay some claim to being one of the world's loveliest sights on a small, intimate scale, so she sat down on the damp ground, an audience of one, to drink it in. As far as the eye could see stretched a sheet of daffodils; in mid-distance the nodding yellow horde of bells flowed around a great flowering almond, its branches so heavy with white blooms they dipped downward in arching falls as perfect and still as a Japanese painting. Peace. It was so hard to come by. And then, her head far back to memorize the absolute beauty of the laden almond amid its rippling golden sea, something far less beautiful intruded. Rainer Moerling Hartheim, of all people, threading his careful way through clumps of daffodils, his bulk shielded from the chilly breeze by the inevitable German leather coat, the sun glittering in his silvery hair.

“You'll get a cold in your kidneys,” he said, taking off his coat and spreading it lining side up on the ground so they could sit on it. “How did you find me here?” she asked, wriggling onto a brown satin corner. “Mrs. Kelly told me you had gone to Kew. The rest was easy. I just walked until I found you.”

“I suppose you think I ought to be falling all over you in gladness, tra-la?”

“Are you?”

“Same old Rain, answering a question with a question. No, I'm not glad to see you. I thought I'd managed to make you crawl up a hollow log permanently.”

“It's hard to keep a good man up a hollow log permanently. How are you?” “I'm all right.”

“Have you licked your wounds enough?”

No.

“Well, that's to be expected, I suppose. But I began to realize that once you had dismissed me you'd never again humble your pride to make the first move toward reconciliation. Whereas I, Herzchen, am wise enough to know that pride makes a very lonely bedfellow.”

“Don't go getting any ideas about kicking it out to make room for yourself, Rain, because I'm warning you, I am not taking you on in that capacity.” “I don't want you in that capacity anymore.”

The promptness of his answer irritated her, but she adopted a relieved air and said, “Honestly?”

“If I did, do you think I could have borne to keep away from you so long? You were a passing fancy in that way, but I still think of you as a dear friend, and miss you as a dear friend.”

“Oh, Rain, so do I!”

“That's good. Am I admitted as a friend, then?” “Of course.”

He lay back on the coat and put his arms behind his head, smiling at her lazily. “How old are you, thirty? In those disgraceful clothes you look more like a scrubby schoolgirl. If you don't need me in your life for any other reason, Justine, you certainly do as your personal arbiter of elegance.” She laughed. “I admit when I thought you might pop up out of the woodwork I did take more interest in my appearance. If I'm thirty, though, you're no spring chook yourself. You must be forty at least. Doesn't seem like such a huge difference anymore, does it? You've lost weight. Are you all right, Rain?”

“I was never fat, only big, so sitting at a desk all the time has shrunk me, not made me expand.”

Sliding down and turning onto her stomach, she put her face close to his, smiling. “Oh, Rain, it's so good to see you! No one else gives me a run for my money.”

“Poor Justine! And you have so much of it these days, don't you?” “Money?” She nodded. “Odd, that the Cardinal should have left all of his to me. Well, half to me and half to Dane, but of course I was Dane's sole legatee.” Her face twisted in spite of herself. She ducked her head away and pretended to look at one daffodil in a sea of them until she could control her voice enough to say, “You know, Rain, I'd give my eyeteeth to learn just what the Cardinal was to my family. A friend, only that? More than that, in some mysterious way. But just what, I don't know. I wish I did.” “No, you don't.” He got to his feet and extended his hand. “Come, Herzchen, I'll buy you dinner anywhere you think there will be eyes to see that the breach between the carrot-topped Australian actress and the certain member of the German cabinet is healed. My reputation as a playboy has deteriorated since you threw me out.”

“You'll have to watch it, my friend. They don't call me a carrot-topped Australian actress any more-these days. I'm that lush, gorgeous, titian-haired British actress, thanks to my immortal interpretation of Cleopatra. Don't tell me you didn't know the critics are calling me the most exotic Cleo in years?” She cocked her arms and hands into the pose of an Egyptian hieroglyph. His eyes twinkled. “Exotic?” he asked doubtfully. “Yes, exotic,” she said firmly.

Cardinal Vittorio was dead, so Rain didn't go to Rome very much anymore. He came to London instead. At first Justine was so delighted she didn't look any further than the friendship he offered, but as the months passed and he failed by word or look to mention their previous relationship, her mild indignation became something more disturbing. Not that she wanted a resumption of that other relationship, she told herself constantly; she had finished completely with that sort of thing, didn't need or desire it anymore. Nor did she permit her mind to dwell on an image of Rain so successfully buried she remembered it only in traitorous dreams. Those first few months after Dane died had been dreadful, resisting the longing to go to Rain, feel him with her in body and spirit, knowing full well he would be if she let him. But she could not allow this with his face overshadowed by Dane's. It was right to dismiss him, right to battle to obliterate every last flicker of desire for him. And as time went on and it seemed he was going to stay out of her life permanently, her body settled into unaroused torpor, and her mind disciplined itself to forget. But now Rain was back it was growing much harder. She itched to ask him whether he remembered that other relationship-how could he have forgotten it? Certainly for herself she had quite finished with such things, but it would have been gratifying to learn he hadn't; that is, provided of course such things for him spelled Justine, and only Justine. Pipe dreams. Rain didn't have the mien of a man who was wasting away of unrequited love, mental or physical, and he never displayed the slightest wish to reopen that phase of their lives. He wanted her for a friend, enjoyed her as a friend. Excellent! It was what she wanted, too. Only . . . could he have forgotten? No, it wasn't possible-but God damn him if he had! The night Justine's thought processes reached so far, her season's role of Lady Macbeth had an interesting savagery quite alien to her usual interpretation. She didn't sleep very well afterward, and the following morning brought a letter from her mother which filled her with vague unease. Mum didn't write often anymore, a symptom of the long separation which affected them both, and what letters there were were stilted, anemic. This was different, it contained a distant mutter of old age, an underlying weariness which poked up a word or two above the surface inanities like an iceberg. Justine didn't like it. Old. Mum, old! What was happening on Drogheda? Was Mum trying to conceal some serious trouble? Was Nanna ill? One of the Unks? God forbid, Mum herself? It was three years since she had seen any of them, and a lot could happen in three years, even if it wasn't happening to Justine O'neill. Because her own life was stagnant and dull, she ought not to assume everyone else's was, too. That night was Justine's “off” night, with only one more performance of Macbeth to go. The daylight hours had dragged unbearably, and even the thought of dinner with Rain didn't carry its usual anticipatory pleasure. Their friendship was useless, futile, static, she told herself as she scrambled into a dress exactly the orange he hated most. Conservative old fuddy-duddy! If Rain didn't like her the way she was, he could lump her. Then, fluffing up the low bodice's frills around her meager chest, she caught her own eyes in the mirror and laughed ruefully. Oh, what a tempest in a teacup! She was acting exactly like the kind of female she most despised. It was probably very simple. She was stale, she needed a rest. Thank God for the end of Lady M! But what was the matter with Mum? Lately Rain was spending more and more time in London, and Justine marveled at the ease with which he commuted- between Bonn and England. No doubt having a private plane helped, but it had to be exhausting. “Why do you come to see me so often?” she asked out of the blue. “Every gossip columnist in Europe thinks it's great, but I confess I sometimes wonder if you don't simply use me as an excuse to visit London.”

“It's true that I use you as a blind from time to time,” he admitted calmly. “As a matter of fact, you've been dust in certain eyes quite a lot. But it's no hardship being with you, because I like being with you.” His dark eyes dwelled on her face thoughtfully. “You're very quiet tonight, Herzchen. Is anything worrying you?”

“No, not really.” She toyed with her dessert and pushed it aside uneaten. “At least, only a silly little thing. Mum and I don't write every week anymore it’s so long since we've seen each other there's nothing much to say-but today I had such a strange letter from her. Not typical at all.” His heart sank; Meggie had indeed taken her time thinking about it, but instinct told him this was the commencement of her move, and that it was not in his favor. She was beginning her play to get her daughter back for Drogheda, perpetuate the dynasty.

He reached across the table to take Justine's hand; she was looking, he thought, more beautiful with maturity, in spite of that ghastly dress. Tiny lines were beginning to give her ragamuffin face dignity, which it badly needed, and character, which the person behind had always owned in huge quantities. But how deep did her surface maturity go? That was the whole trouble with Justine; she didn't even want to look. “Herzchen, your mother is lonely,” he said, burning his boats. If this was what Meggie wanted, how could he continue to think himself right and her wrong? Justine was her daughter; she must know her far better than he. “Yes, perhaps,” said Justine with a frown, “but I can't help feeling there's something more at base of it. I mean, she must have been lonely for years, so why this sudden whatever it is? I can't put my finger on it, Rain, and maybe that's what worries me the most.”

“She's growing older, which I think you tend to forget. It's very possible things are beginning to prey upon her which she found easier to contend with in the past.” His eyes looked suddenly remote, as if the brain behind was concentrating very hard on something at variance with what he was saying. “Justine, three years ago she lost her only son. Do you think that pain grows less as time passes? I think it must grow worse. He is gone, and she must surely feel by now that you are gone, too. After all, you haven't even been home to visit her.”

She shut her eyes. “I will, Rain, I will! I promise I will, and soon! You're right, of course, but then you always are. I never thought I'd come to miss Drogheda, but lately I seem to be developing quite an affection for it. As if I am a part of it after all.”

He looked suddenly at his watch, smiled ruefully. “I'm very much afraid tonight is one of those occasions when I've used you, Herzchen. I hate to ask you to find your own way home, but in less than an hour I have to meet some very important gentlemen in a top-secret place, to which I must go in my own car, driven by the triple - A-security-clearanced Fritz.”

“Cloak and dagger!” she said gaily, concealing her hurt. “Now I know why those sudden taxis! I am to be entrusted to a cabby, but not the future of the Common Market, eh? Well, just to show you how little I need a taxi or your security-clearanced Fritz, I'm going to catch the tube home. It's quite early.” His fingers lay rather limply around hers; she lifted his hand and held it against her cheek, then kissed it. “Oh, Rain, I don't know what I'd do without you!”

He put the hand in his pocket, got to his feet, came round and pulled out her chair with his other hand. “I'm your friend,” he said. “That's what friends are for, not to be done without.”

But once she parted from him, Justine went home in a thoughtful mood, which turned rapidly into a depressed one. Tonight was the closest he had come to any kind of personal discussion, and the gist of it had been that he felt her mother was terribly lonely, growing old, and that she ought to go home. Visit, he had said; but she couldn't help wondering if he had actually meant stay. Which rather indicated that whatever he felt for her in the past was well and truly of the past, and he had no wish to resurrect it. It had never occurred to her before to wonder if he might regard her as a nuisance, a part of his past he would like to see buried in decent obscurity on some place like Drogheda; but maybe he did. In which case, why had he re-entered her life nine months ago? Because he felt sorry for her? Because he felt he owed her some kind of debt? Because he felt she needed some sort of push toward her mother, for Dane's sake? He had been very fond of Dane, and who knew what they had talked about during those long visits to Rome when she hadn't been present? Maybe Dane had asked him to keep an eye on her, and he was doing just that. Waited a decent interval to make sure she wouldn't show him the door, then marched back into her life to fulfill some promise made to Dane. Yes, that was very likely the answer. Certainly he was no longer in love with her. Whatever attraction she had once possessed for him must have died long since; after all, she had treated him abominably. She had only herself to blame.

Upon the heels of which thought she wept miserably, succeeded in getting enough hold upon herself to tell herself not to be so stupid, twisted about and thumped her pillow in a fruitless quest after sleep, then lay defeated trying to read a script. After a few pages the words began traitorously to blur and swim together, and try as she would to use her old trick of bulldozing despair into some back corner of her mind, it ended in overwhelming her. Finally as the slovenly light of a late London dawn seeped through the windows she sat down at her desk, feeling the cold, hearing the distant growl of traffic, smelling the damp, tasting the sourness. Suddenly the idea of Drogheda seemed wonderful. Sweet pure air, a naturally broken silence. Peace. She picked up one of her black felt-tipped pens and began a letter to her mother, her tears drying as she wrote.

I just hope you understand why I haven't been home since Dane died [she said], but no matter what you think about that, I know you'll be pleased to hear that I'm going to rectify my omission permanently. Yes, that's right. I'm coming home for good, Mum. You were right-the time has come when I long for Drogheda. I've had my flutter, and I've discovered it doesn't mean anything to me at all. What's in it for me, trailing around a stage for the rest of my life? And what else is there here for me aside from the stage? I want something safe, permanent, enduring, so I'm coming home to Drogheda, which is all those things. No more empty dreams. Who knows? Maybe I'll marry Boy King if he still wants me, finally do something worthwhile with my life, like having a tribe of little Northwest plainsmen. I'm tired, Mum, so tired I don't know what I'm saying, and I wish I had the power to write what I'm feeling.

Well, I'll struggle with it another time. Lady Macbeth is over and I hadn't decided what to do with the coming season yet, so I won't inconvenience anyone by deciding to bow out of acting. London is teeming with actresses. Clyde can replace me adequately in two seconds, but you can't, can you? I'm sorry it's taken me thirty-one years to realize that. Had Rain not helped me it might have taken even longer, but he's a most perceptive bloke. He's never met you, yet he seems to understand you better than I do. Still, they say the onlooker sees the game best. That's certainly true of him. I'm fed up with him, always supervising my life from his Olympian heights.

He seems to think he owes Dane some sort of debt or promise, and he's forever making a nuisance of himself popping over to see me; only I've finally realized that I'm the nuisance. If I'm safely on Drogheda the debt or promise or whatever it was is canceled, isn't it? He ought to be grateful for the plane trips I'll save him, anyway. As soon as I've got myself organized I'll write again, tell you when to expect me. In the meantime, remember that in my strange way I do love you.

She signed her name without its usual flourish, more like the “Justine” which used to appear on the bottom of dutiful letters written from boarding school under the eagle eye of a censoring nun. Then she folded the sheets, put them in an airmail envelope and addressed it. On the way to the theater for the final performance of Macbeth she posted it. She went straight ahead with her plans to quit England. Clyde was upset to the extent of a screaming temper tantrum which left her shaking, then overnight he turned completely about and gave in with huffy good grace. There was no difficulty at all in disposing of the lease to the mews flat for it was in a high- demand category; in fact, once the word leaked out people rang every five minutes until she took the phone off the hook. Mrs. Kelly, who had “done” for her since those far-off days when she had first come to London, plodded dolefully around amid a jungle of wood shavings and crates, bemoaning her fate and surreptitiously putting the phone back on its cradle in the hope someone would ring with the power to persuade Justine to change her mind.

In the midst of the turmoil, someone with that power did ring, only not to persuade her to change her mind; Rain didn't even know she was going. He merely asked her to act as his hostess for a dinner party he was giving at his house on Park Lane.

“What do you mean, house on Park Lane?” Justine squeaked, astonished. “Well, with growing British participation in the European Economic Community, I'm spending so much time in England that it's become more practical for me to have some sort of local pied-a-terre, so I've leased a house on Park Lane,” he explained.

“Ye gods, Rain, you flaming secretive bastard! How long have you had it?” “About a month.”

“And you let me go through that idiotic charade the other night and said nothing? God damn you!” She was so angry she couldn't speak properly. “I was going to tell you, but I got such a kick out of your thinking I was flying over all the time that I couldn't resist pretending a bit longer,” he said with a laugh in his voice.

“I could kill you!” she ground from between her teeth, blinking away tears. “No, Herzchen, please! Don't be angry! Come and be my hostess, then you can inspect the premises to your heart's content.”

“Suitably chaperoned by five million other guests, of course! What's the matter, Rain, don't you trust yourself alone with me? Or is it me you don't trust?”

“You won't be a guest,” he said, answering the first part of her tirade. “You'll be my hostess, which is quite different. Will you do it?” She wiped the tears away with the back of her hand and said gruffly, “Yes.” It turned out to be more enjoyable than she had dared hope, for Rain's house was truly beautiful and he himself in such a good mood Justine couldn't help but become infected by it. She arrived properly though a little too flamboyantly gowned for his taste, but after an involuntary grimace at first sight of her shocking pink slipper satin, he tucked her arm through his and conducted her around the premises before the guests arrived. Then during the evening he behaved perfectly, treating her in front of the others with an offhand intimacy which made her feel both useful and wanted.

His guests were so politically important her brain didn't want to think about the sort of decisions they must have to make. Such ordinary people, too. That made it worse.

“I wouldn't have minded so much if even one of them had displayed symptoms of the Chosen Few,” she said to him after they had gone, glad of the chance to be alone with him and wondering how quickly he was going to send her home. “You know, like Napoleon or Churchill. There's a lot to be said for being convinced one is a man of destiny, if one is a statesman. Do you regard yourself as a man of destiny?”

He winced. “You might choose your questions better when you're quizzing a German, Justine. No, I don't, and it isn't good for politicians to deem themselves men of destiny. It might work for a very few, though I doubt it, but the vast bulk of such men cause themselves and their countries endless trouble.”

She had no desire to argue the point. It had served its purpose in getting a certain line of conversation started; she could change the subject without looking too obvious. “The wives were a pretty mixed bunch, weren't they?” she asked artlessly. “Most of them were far less presentable than I was, even if you don't approve of hot pink. Mrs. Whatsit wasn't too bad, and Mrs. Hoojar simply disappeared into the matching wallpaper, but Mrs. Gumfoozler was abominable. How does her husband manage to put up with her? Oh, men are such fools about choosing their wives!”

“Justine! When will you learn to remember names? It's as well you turned me down, a fine politician's wife you would have made. I heard you humming when you couldn't remember who they were.

Many men with abominable wives have succeeded very well, and just as many with quite perfect wives haven't succeeded at all. In the long run it doesn't matter, because it's the caliber of the man which is put to the test. There are few men who marry for reasons purely politic.”

That old ability to put her in her place could still shock; she made him a mock salaam to hide her face, then sat down on the rug. “Oh, do get up, Justine!”

Instead she defiantly curled her feet under her and leaned against the wall to one side of the fireplace, stroking Natasha. She had discovered on her arrival that after Cardinal Vittorio's death Rain had taken his cat; he seemed very fond of it, though it was old and rather crotchety. “Did I tell you I was going home to Drogheda for good?” she asked suddenly. He was taking a cigarette out of his case; the big hands didn't falter or tremble, but proceeded, smoothly with their task. “You know very well you didn't tell me,” he said.

“Then I'm telling you now.”

“When did you come to this decision?”

“Five days ago. I'm leaving at the end of this week, I hope. It can't come soon enough.”

“I see.”

“Is that all you've got to say about it?”

“What else is there to say, except that I wish you happiness in whatever you do?” He spoke with such complete composure she winced. “Why, thank you!” she said airily. “Aren't you glad I won't be in your hair much longer?”

“You're not in my hair, Justine,” he answered. She abandoned Natasha, picked up the poker and began rather savagely nudging the crumbling logs, which had burned away to hollow shells; they collapsed inward in a brief flurry of sparks, and the heat of the fire abruptly decreased. “It must be the demon of destructiveness in us, the impulse to poke the guts out of a fire. It only hastens the end.

But what a beautiful end, isn't it, Rain?”

Apparently he wasn't interested in what happened to fires when they were poked, for he merely asked, “By the end of the week, eh? You're not wasting much time.”

“What's the point in delaying?”

“And your career?”

“I'm sick of my career. Anyway, after Lady Macbeth what is there left to do?”

“Oh, grow up, Justine! I could shake you when you come out with such sophomoric rot! Why not simply say you're not sure the theater has any challenge for you anymore, and that you're homesick?” “All right, all right, all right! Have it any way you bloody well want! I was being my usual flippant self. Sorry I offended!” She jumped to her feet. “Dammit, where are my shoes? What's happened to my coat?” Fritz appeared with both articles of clothing, and drove her home. Rain excused himself from accompanying her, saying he had things to do, but as she left he was sitting by the freshly built up fire, Natasha on his lap, looking anything but busy.

° ° °

“Well,” said Meggie to her mother, “I hope we've done the right thing.” Fee peered at her, nodded. “Oh, yes, I'm sure of it. The trouble with Justine is that she isn't capable of making a decision like this, so we don't have any choice. We must make it for her.”

“I'm not sure I like playing God. I think I know what she really wants to do, but even if I could tax her with it face to face, she'd prevaricate.” “The Cleary pride,” said Fee, smiling faintly. “It does crop up in the most unexpected people.”

“Go on, it's not all Cleary pride! I've always fancied there was a little dash of Armstrong in it as well.”

But Fee shook her head. “No. Whyever I did what I did, pride hardly entered into it. That's the purpose of old age, Meggie. To give us a breathing space before we die, in which to see why we did what we did.”

“Provided senility doesn't render us incapable first,” said Meggie dryly. “Not that there's any danger of that in you. Nor in me, I suppose.” “Maybe senility's a mercy shown to those who couldn't face retrospection. Anyway, you're not old enough yet to say you've avoided senility. Give it another twenty years.”

“Another twenty years!” Meggie echoed, dismayed. “Oh, it sounds so long!” “Well, you could have made those twenty years less lonely, couldn't you?” Fee asked, knitting industriously.

“Yes, I could. But it wouldn't have been worth it, Mum. Would it?” She tapped Justine's letter with the knob of one ancient knitting needle, the slightest trace of doubt in her tone. “I've dithered long enough. Sitting here ever since Rainer came, hoping I wouldn't need to do anything at all, hoping the decision wouldn't rest with me. Yet he was right. In the end, it's been for me to do.”

“Well, you might concede I did a bit too,” Fee protested, injured. “That is, once you surrendered enough of your pride to tell me all about it.” “Yes, you helped,” said Meggie gently.

The old clock ticked; both pairs of hands continued to flash about the tortoise-shell stems of their needles.

“Tell me something, Mum,” said Meggie suddenly. “Why did you break over Dane when you didn't over Daddy or Frank or Stu?” “Break?” Fee's hands paused, laid down the needles: she could still knit as well as in the days when she could see perfectly. “How do you mean, break?” “As though it killed you.”

“They all killed me, Meggie. But I was younger for the first three, so I had the energy to conceal it better. More reason, too. Just like you now. But Ralph knew how I felt when Daddy and Stu died. You were too young to have seen it.” She smiled. “I adored Ralph, you know. He was . . . someone special. Awfully like Dane.”

“Yes, he was. I never realized you'd seen that, Mum -I mean their natures. Funny. You're a Darkest Africa to me. There are so many things about you I don't know.”

“I should hope so!” said Fee with a snort of laughter. Her hands remained quiet. “Getting back to the original subject-if you can do this now for Justine, Meggie, I'd say you've gained more from your troubles than I did from mine. I wasn't willing to do as Ralph asked and look out for you. I wanted my memories . . . nothing but my memories. Whereas you've no choice. Memories are all you've got.”

“Well, they're a comfort, once the pain dies down. Don't you think so? I had twenty-six whole years of Dane, and I've learned to tell myself that what happened must be for the best, that he must have been spared some awful ordeal he might not have been strong enough to endure. Like Frank, perhaps, only not the same. There are worse things than dying, we both know that.” “Aren't you bitter at all?” asked Fee.

“Oh, at first I was, but for their sakes I've taught myself not to be.” Fee resumed her knitting. “So when we go, there will be no one,” she said softly. “Drogheda will be no more. Oh, they'll give it a line in the history books, and some earnest young man will come to Gilly to interview anyone he can find who remembers, for the book he's going to write about Drogheda. Last of the mighty New South Wales stations. But none of his readers will ever know what it was really like, because they couldn't. They'd have to have been a part of it.”

“Yes,” said Meggie, who hadn't stopped knitting. “They'd have to have been a part of it.”

° ° °

Saying goodbye to Rain in a letter, devastated by grief and shock, had been easy; in fact enjoyable in a cruel way, for she had lashed back then-I'm in agony, so ought you to be. But this time Rain hadn't put himself in a position where a Dear John letter was possible. It had to be dinner at their favorite restaurant. He hadn't suggested his Park Lane house, which disappointed but didn't surprise her. No doubt he intended saying even his final goodbyes under the benign gaze of Fritz. Certainly he wasn't taking any chances.

For once in her life she took care that her appearance should please him; the imp which usually prodded her into orange frills seemed to have retired cursing. Since Rain liked unadorned styles, she put on a floor length silk jersey dress of dull burgundy red, high to the neck, long tight sleeves. She added a big fiat collar of tortuous gold studded with garnets and pearls, and matching bracelets on each wrist. What horrible, horrible hair. It was never disciplined enough to suit him. More makeup than normal, to conceal the evidence of her depression. There. She would do if he didn't look too closely.

He didn't seem to; at least he didn't comment upon weariness or possible illness, even made no reference to the exigencies of packing. Which wasn't a bit like him. And after a while she began to experience a sensation that the world must be ending, so different was he from his usual self. He wouldn't help her make the dinner a success, the sort of affair they could refer to in letters with reminiscent pleasure and amusement. If she could only have persuaded herself that he was simply upset at her going, it might have been all right. But she couldn't. His mood just wasn't that sort. Rather, he was so distant she felt as if she were sitting with a paper effigy, one-dimensional and anxious to be off floating in the breeze, far from her ken. As if he had said goodbye to her already, and this meeting was a superfluity.

“Have you had a letter from your mother yet?” he asked politely. “No, but I don't honestly expect one. She's probably bereft of words.” “Would you like Fritz to take you to the airport tomorrow?” “Thanks, I can catch a cab,” she answered ungraciously. “I wouldn't want you to be deprived of his services.”

“I have meetings all day, so I assure you it won't inconvenience me in the slightest.”

“I said I'd take a cab!”

He raised his eyebrows. “There's no need to shout, Justine.

Whatever you want is all right with me.”

He wasn't calling her Herzchen anymore; of late she had noticed its frequency declining, and tonight he had not used the old endearment once. Oh, what a dismal, depressing dinner this was! Let it be over soon! She found she was looking at his hands and trying to remember what they felt like, but she couldn't. Why wasn't life neat and well organized, why did things like Dane have to happen? Perhaps because she thought of Dane, her mood suddenly plummeted to a point where she couldn't bear to sit still a moment longer, and put her hands on the arms of her chair.

“Do you mind if we go?” she asked. “I'm developing a splitting headache.” At the junction of the High Road and Justine's little mews Rain helped her from the car, told Fritz to drive around the block, and put his hand beneath her elbow courteously to guide her, his touch quite impersonal. In the freezing damp of a London drizzle they walked slowly across the cobbles, dripping echoes of their footsteps all around them. Mournful, lonely footsteps.

“So, Justine, we say goodbye,” he said.

“Well, for the time being, at any rate,” she answered brightly, “but it's not forever, you know. I'll be across from time to time, and I hope you'll find the time to come down to Drogheda.”

He shook his head. “No. This is goodbye, Justine. I don't think we have any further use for each other.”

“You mean you haven't any further use for me,” she said, and managed a fairly creditable laugh. “It's all right, Rain! Don't spare me, I can take it!”

He took her hand, bent to kiss it, straightened, smiled into her eyes and walked away.

There was a letter from her mother on the mat. Justine stooped to pick it up, dropped her bag and wrap where it had lain, her shoes nearby, and went into the living room. She sat down heavily on a packing crate, chewing at her lip, her eyes resting for a moment in wondering, bewildered pity on a magnificent head-and shoulders study of Dane taken to commemorate his ordination. Then she caught her bare toes in the act of caressing the rolled-up kangaroo-fur rug, grimaced in distaste and got up quickly. A short walk to the kitchen, that was what she needed. So she took a short walk to the kitchen, where she opened the refrigerator, reached for the cream jug, opened the freezer door and withdrew a can of filter coffee. With one hand on the cold-water tap to run water for her coffee, she looked around wide-eyed, as if she had never seen the room before. Looked at the flaws in the wallpaper, at the smug philodendron in its basket hung from the ceiling, at the black pussy-cat clock wagging its tail and rolling its eyes at the spectacle of time being so frivolously frittered away. PACK HAIRBRUSH, said the blackboard in large capitals. On the table lay a pencil sketch of Rain she had done some weeks ago. And a packet of cigarettes. She took one and lit it, put the kettle on the stove and remembered her mother's letter, which was still screwed up in one hand. May as well read it while the water heated. She sat down at the kitchen table, flipped the drawing of Rain onto the floor and planted her feet on top of it. Up yours, too, Rainer Moerling Hartheim! See if I care, you great dogmatic leather-coated Kraut twit. Got no further use for me, eh? Well, nor have I for you!

My dear Justine [said Meggie]

No doubt you're proceeding with your usual impulsive speed, so I hope this reaches you in time. If anything I've said lately in my letters has caused this sudden decision of yours, please forgive me. I didn't mean to provoke such a drastic reaction. I suppose I was simply looking for a bit of sympathy, but I always forget that under that tough skin of yours, you're pretty soft.

Yes, I'm lonely, terribly so. Yet it isn't anything your coming home could possibly rectify. If you stop to think for a moment, you'll see how true that is. What do you hope to accomplish by coming home? It isn't within your power to restore to me what I've lost, and you can't make reparation either. Nor is it purely my loss. It's your loss too, and Nanna's, and all the rest. You seem to have an idea, and it's quite a mistaken idea, that in some way you were responsible. This present impulse looks to me suspiciously like an act of contrition. That's pride and presumption, Justine. Dane was a grown man, not a helpless baby. I let him go, didn't I? If I had let myself feel the way you do, I'd be sitting here blaming myself into a mental asylum because I had permitted him to live his own life. But I'm not sitting here blaming myself. We're none of us God, though I think I've had more chance to learn that than you.

In coming home, you're handing me your life like a sacrifice. I don't want it. I never have wanted it. And I refuse it now. You don't belong on Drogheda, you never did. If you still haven't worked out where you do belong, I suggest you sit down right this minute and start some serious thinking. Sometimes you really are awfully dense. Rainer is a very nice man, but I've never yet met a man who could possibly be as altruistic as you seem to think he is. For Dane's sake indeed! Do grow up, Justine! My dearest one, a light has gone out. For all of us, a light has gone out. And there's absolutely nothing you can do about it, don't you understand? I'm not insulting you by trying to pretend I'm perfectly happy. Such isn't the human condition. But if you think we here on Drogheda spend our days weeping and wailing, you're quite wrong. We enjoy our days, and one of the main reasons why is that our lights for you still burn. Dane's light is gone forever. Please, dear Justine, try to accept that. Come home to Drogheda by all means, we'd love to see you. But not for good. You'd never be happy settled here permanently. It is not only a needless sacrifice for you to make, but a useless one. In your sort of career, even a year spent away from it would cost you dearly. So stay where you belong, be a good citizen of your world.

The pain. It was like those first few days after Dane died. The same sort of futile, wasted, unavoidable pain. The same anguished impotence. No, of course there was nothing she could do. No way of making up, no way. Scream! The kettle was whistling already. Hush, kettle, hush! Hush for Mummy! How does it feel to be Mummy's only child, kettle? Ask Justine, she knows. Yes, Justine knows all about being the only child. But I'm not the child she wants, that poor fading old woman back on the ranch. Oh, Mum! Oh, Mum . . . Do you think if I humanly could, I wouldn't? New lamps for old, my life for his! It isn't fair, that Dane was the one to die .... She's right. My going back to Drogheda can't alter the fact that he never can. Though he lies there forever, he never can. A light has gone out, and I can't rekindle it. But I see what she means. My light still burns in her. Only not on Drogheda.

° ° °

Fritz answered the door, not clad in his smart navy chauffeur's uniform, clad in his smart butler's morning suit instead. But as he smiled, bowed stiffly and clicked his heels in good old-fashioned German manner, a thought occurred to Justine; did he do double duty in Bonn, too? “Are you simply Herr Hartheim's humble servant, Fritz, or are you really his watchdog?” she asked, handing him her coat. Fritz remained impassive. “Herr Hartheim is in his study, Miss O'neill.” He was sitting looking at the fire, leaning a little forward, Natasha curled sleeping on the hearth. When the door opened he looked up, but didn't speak, didn't seem glad to see her.

So Justine crossed the room, knelt, and laid her forehead on his lap. “Rain, I'm so sorry for all the years, and I can't atone,” she whispered. He didn't rise to his feet, draw her up with him; he knelt beside her on the floor.

“A miracle,” he said.

She smiled at him. “You never did stop loving me, did you?” “No, Herzchen, never.” “I must have hurt you very much.” “Not in the way you think. I knew you loved me, and I could wait. I've always believed a patient man must win in the end.”

“So you decided to let me work it out for myself. You weren't a bit worried when I announced I was going home to Drogheda, were you?” “Oh, yes. Had it been another man I would not have been perturbed, but Drogheda? A formidable opponent. Yes, I worried.”

“You knew I was going before I told you, didn't you?” “Clyde let the cat out of the bag. He rang Bonn to ask me if there was any way I could stop you, so I told him to play along with you for a week or two at any rate, and I'd see what I could do. Not for his sake, Herzchen. For my own. I'm no altruist.” “That's what Mum said. But this house! Did you have it a month ago?” “No, nor is it mine. However, since we will need a London house if you're to continue with your career, I'd better see what I can do to acquire it. That is, provided you like it. I'll even let you have the redecorating of it, if you promise faithfully not to deck it out in pink and orange.” “I've never realized quite how devious you are. Why didn't you just say you still loved me? I wanted you to!” “No. The evidence was there for you to see it for yourself, and you had to see if for yourself.”

“I'm afraid I'm chronically blind. I didn't really see for myself, I had to have some help. My mother finally forced me to open my eyes. I had a letter from her tonight, telling me not to come home.” “She's a marvelous person, your mother.” “I know you've met her, Rain- when?” “I went to see her about a year ago. Drogheda is magnificent, but it isn't you, Herzchen. At the time I went to try to make your mother see that. You've no idea how glad I am she has, though I don't think anything I said was very enlightening.” She put her fingers up to touch his mouth. “I doubted myself, Rain. I always have. Maybe I always will.”

“Oh, Herzchen, I hope not! For me there can never be anyone else. Only you. The whole world has known it for years. But words of love mean nothing. I could have screamed them at you a thousand times a day without affecting your doubts in the slightest. So I haven't spoken my love, Justine, I've lived it. How could you doubt the feelings of your most faithful gallant?” He sighed. “Well, at least it hasn't come from me. Perhaps you'll continue to find your mother's word good enough.” “Please don't say it like that! Poor Rain, I think I've worn even your patience to a thread. Don't be hurt that it came from Mum. It doesn't matter! I've knelt in abasement at your feet!” “Thank God the abasement will only last for tonight,” he said more cheerfully. “You'll bounce back tomorrow.” The tension began to leave her; the worst of it was over. “What I like-no, love- about you the most is that you give me such a good run for my money I never do quite catch up.” His shoulders shook. “Then look at the future this way, Herzchen. Living in the same house with me might afford you the opportunity to see how it can be done.” He kissed her brows, her cheeks, her eyelids. “I would have you no other way than the way you are, Justine, Not a freckle of your face or a cell of your brain.” She slid her arms around his neck, sank her fingers into that satisfying hair. “Oh, if you knew how I've longed to do this!” she said. “I've never been able to forget.”

° ° °

The cable said: HAVE JUST BECOME MRS RAWER MOERLING HARTHEIM STOP PRIVATE CEREMONY THE VATICAN STOP PAPAL BLESSINGS ALL OVER THE PLACE STOP THAT IS DEFINITELY BEING MARRIED EXCLAMATION WE WILL BE DOWN ON A DELAYED HONEYMOON AS SOON AS POSSIBLE BUT EUROPE IS GOING TO BE HOME STOP LOVE TO ALL AND FROM RAIN TOO STOP JUSTINE Meggie put the form down on the table and stared wide-eyed through the window at the wealth of autumn roses in the garden. Perfume of roses, bees of roses. And the hibiscus, the bottlebrush, the ghost gums, the bougainvillea up above the world so high, the pepper trees. How beautiful the garden was, how alive. To see its small things grow big, change, and wither; and new little things come again in the same endless, unceasing cycle. Time for Drogheda to stop. Yes, more than time. Let the cycle renew itself with unknown people. I did it all to myself, I have no one else to blame. And I cannot regret one single moment of it.

° ° °

The bird with the thorn in its breast, it follows an immutable law; it is driven by it knows not what to impale itself, and die singing. At the very instant the thorn enters there is no awareness in it of the dying to come; it simply sings and sings until there is not the life left to utter another note. But we, when we put the thorns in our breasts, we know. We understand. And still we do it. Still we do it.

➖➖➖