Việt Điện U Linh Tập - Hồi Thiên Trung Liệt Uy Vũ Trợ Thuận Vương Ở Cửa Sông Thiên Mạc (Chuyện Lý Đô Uý) - Lý Tế Xuyên

2026-09-26

Việt Điện U Linh Tập

Hồi Thiên Trung Liệt Uy Vũ Trợ Thuận Vương Ở Cửa Sông Thiên Mạc

(Chuyện Lý Đô Uý)

ChatGPT minh họa

Lý Tế Xuyên, 1329

Người dịch: Lê Hữu Mục

Nhà xuất bản KHAI TRÍ, 1961

~

 

Tục truyền Vương hiệu Lý Đô Uý, không biết người đời nào, cũng chẳng biết tên họ là gì, nhân qua sông gặp gió bão chìm thuyền mà chết, u vân chẳng tan, thường ở sông bến, gặp lúc gió mát trăng thanh, nghe tiếng nói cười ở trên không, lại có tiếng đờn ca nữa.

Một hôm trong thôn nghe chó sủa vang, hiện vào một người trai tráng, cáo với thôn dân rằng:

- Ta đội ơn Thượng đế sắc phong làm thần Cửa Sông.

Thôn dân rất kinh dị, lập đền phụng sự, mỗi tháng đến ngày rằm, có con rắn mão vàng từ dưới vực bò lên vào đền thờ khoanh tròn nằm ở đó; thôn dân tôn làm Minh Chủ Phúc Thần.

Khoảng năm Nguyên Phong, giặc Thát Đát nhập khấu hãm kinh sư; xa giá vua phải ngự ra ngoài, thuận theo dòng sông mà đi, đến chỗ sông ấy cắm thuyền mà ngủ.

Đến đêm, thần cho vua chiêm bao rằng:

- Bệ hạ không nên ngự đi xa.

Vua tỉnh dậy, bảo quan Trung sứ lên trên đền để đốt hương vái thần xin đừng cho giặc đến. Quả nhiên giặc không đến.

Giặc đã yên rồi, bèn sắc phong Hồi Thiên Thần Vương.

Niên hiệu Trùng Hưng năm đầu, gia phong hai chữ Trung Liệt, năm thứ tư, gia phong bốn chữ Uy Vũ Trợ Thuận.

~

Tiếm bình

Vị thần này không có làng mạc; tên họ cũng không, qua sông bị gió làm chìm thuyền, thác mộng cho dân thôn, mới có đền thờ, đền thờ lại có rắn, ý giả vị thuỷ thần ra đời, chưa hết nhân xưa mà thế chăng?

Một giấc mộng đời Nguyên Phong đường hoàng có Loan thư phong tặng, nhưng mà chữ thuỵ hiệu xưng là Hối Thiên Trung Liệt thời giống như các bậc danh thần như ông Nguỵ Văn Trinh, Khẩu Trung Mẫn thường xưng Thiên Mạc Giang Khẩu Hiển Linh Thần Vương, ngõ hầu mới xác thực.

Vả lại, Vệ Linh Sơn Thần mà xưng là Sóc Thiên Vương, Thiên Mục Giang Thần mà xưng là Lý Hiệu Uý, thì cái danh hiệu so với Phù Đổng Ứng Thiên Vương, Thuỵ Hương Uy Mãnh Vương cùng rõ ràng, người nghe phải nên cho rõ.

~

AI overview

Chuyện Lý Đô Úy (còn gọi là Lý Đô Úy truyện) là một truyền thuyết dân gian nổi tiếng được ghi chép trong tác phẩm Việt Điện U Linh Tập của Lý Tế Xuyên. [1, 2]

Tóm tắt truyền thuyết

• Thân thế vô danh: Tương truyền Lý Đô Úy không rõ tên thật, quê quán hay sống vào thời đại nào. [1]
• Cái chết trên sông: Ông gặp bão lớn khi đi qua sông Thiên Mạc rồi bị chìm thuyền và thiệt mạng. [1]
• Hiển linh thành thần: Linh hồn ông không tan, thường quanh quẩn ở bến sông. Vào những đêm trăng thanh gió mát, người dân nghe thấy tiếng đàn ca, cười nói trên không. [1, 2]
• Hóa thân phúc thần: Sau đó ông hiện hình thành một người trai tráng, thông báo với dân làng rằng mình được Thượng đế sắc phong làm thần Cửa Sông. Dân làng lập đền thờ phụng. [1]
• Dấu hiệu linh ứng: Vào ngày rằm hàng tháng, thường xuất hiện một con rắn mão vàng bò từ dưới vực lên đền khoanh tròn nằm nghỉ. Nhân dân tôn ông làm Minh Chủ Phúc Thần. [1]
• Phù trợ quốc gia: Tương truyền vị thần này sau đó tiếp tục hiển linh giúp triều đình và nhân dân chống lại các cuộc ngoại xâm (như giặc Thát Đát hay quân Mông Cổ) vào các thời kỳ sau. [1, 2]

➖➖➖