Trượt tuyết việt dã - Ernest Hemingway

2025-04-19 

Trượt tuyết việt dã

Ernest Hemingway

(Giải Nobel Văn học 1954)

Dịch giả: Lê Huy Bắc

Tiếng Anh:

Cross-Country Snow by Ernest Hemingway

~

 

Toa xe do cáp kéo giật thêm lần nữa rồi dừng lại. Chẳng thể đi thêm bởi tuyết rơi nghẽn đường. Cơn gió mạnh tràn qua đỉnh núi đã quét tuyết trải thành một vùng trắng bao la. Bôi xong sáp cho đôi giày trượt trong toa hành lý, Nick đút giày vào ngàm, khóa chặt. Cậu nhảy từ hông xe xuống mặt tuyết cứng, xoay người, cúi mình, rê gậy, trượt nhanh xuống sườn dốc.

Bên dưới, trên mặt tuyết, George lượn xuống, lượn lên rồi lượn xuống khuất khỏi tầm mắt. Cứ lao nhanh và sà xuống khuất khỏi tầm mắt. Cú lao nhanh và sà xuống đột ngột khi lao xuống sườn núi dốc lượng sóng đã làm Nick đê mê với cảm giác bay bổng diệu kỳ. Cậu lượn lên và dưới chân, tuyết dường như bong ra khi cậu lao xuống, lao xuống, nhanh hơn, nhanh hơn nữa trong cơn lốc xuống bờ dốc dài cuối cùng. Người cúi thấp, cậu gần như ngồi dựa vào thanh trượt, cố giữ trọng lượng cơ thể sát mặt tuyết, tuyết bắn lên tựa cơn bão cát. Cậu biết rõ tốc độ trượt. Cậu kìm lại. Cậu không để bị cuốn đi và ngã nhào. Nhưng rồi, máng tuyết mềm, bị gió khoét võng xuống đã làm cậu ngã lăn quay, trông như thể một chú thỏ bị hạ, rồi chững lại, các thanh trượt va vào nhau, chân mắc tréo, thanh trượt dựng thẳng lên, mũi và tai cậu dính đầy tuyết.

Goerge đứng khá xa dưới dốc, đập mạnh tay phủi tuyết bám trên áo gió.

“Cậu biểu diễn đẹp đấy, Mike” nó nói với Nick. “Cái chỗ tuyết mềm ăn hại ấy. Nó cũng khiến mình lộn nhào như thế”.

“Cú trượt có giống như khi ta vượt qua hố không?” Nick xoay lại thanh trượt khi còn nắm ngửa rồi đứng dậy.

“Cậu phải nghiêng về phía bên trái, thanh trượt lao nhanh, rất êm rồi sẽ lượn lên khi xuống đến đáy hố”.

“Thử xem nào, ta cùng trượt đi”.

“Không cậu hãy trượt trước. Mình thích xem cậu trượt”.

Nick Adams vượt qua George, tấm lưng rộng và đầu tóc màu hạt dẻ hãy còn bám đầy tuyết, khi thanh trượt của cậu chạm mép hố, cậu lao xuống, thanh trượt miết trên lớp tuyết trắng như pha lê rồi cơ thể dường như dềnh lên dềnh xuống khi cậu lướt theo bề mặt lượn sóng. Cậu dồn trọng lượng về phía bên trái, kẹp cứng đầu gối vào nhau lúc lao gần sát hàng rào để thực hiện cú xoay người, như thể động tác siết một cái bù loong, quay ngoắt thanh trượt sang bên phải trong đám bụi tuyết rồi giảm tốc độ khi trượt lên sườn đồi song song với hàng rào.

Cậu quay lại nhìn lên đồi. George đang trượt telemark xuống, đầu gối cong lại, một chân hơi gập đưa tới trước, chân kia rê sát, hai cây gậy chống xuống nom như thể mớ chân lòng khòng của loài côn trùng nào đó; khi chạm mặt tuyết chúng làm bông tuyết tung mịt mù, rồi cuối cùng toàn bộ tư thế hạ thấp lao xuống ấy kết thúc bằng cú xoay nhanh qua bên phải thật ngoạn mục, hạ thấp người, chân đẩy tới đẩy lui, người nghiêng tới để giữ thăng bằng, hai cây gậy ấn mạnh để đổi hướng tựa hai điểm phát sáng, tất cả chìm trong đám mây tuyết mịt mù.

“Mình sợ cú xoay người”, George nói, “Tuyết dày quá. Cậu thực hiện cú xoay thực tuyệt vời”.

“Mình không thể choãi chân trượt telemark được”, Nick nói.

Nick dùng thanh trượt ấn hàng rào dây thép xuống để George trượt qua. Nick bám theo xuống đường. Hai đứa trượt dọc con đường qua rừng thông. Con đường là cả mặt băng bóng loáng điểm màu da cam và màu vàng thuốc lá do đội kéo gỗ để lại. Những người trượt tuyết đã mở rộng lối trượt ra cả lề đường. Con đường dốc thẳng xuống suối rồi chạy lên đồi. Nhìn qua rừng cây, họ có thể thấy tòa nhà dài, cũ kỹ, mái thấp chìa ra. Qua tán lá, ngôi nhà ánh lên màu vàng nhợt nhạt. Nick đưa gậy tháo khóa buộc giày và rút chân khỏi thanh trượt.

“Bọn ta chỉ có thể trượt đến đây”, cậu nói.

Khoác thanh trượt lên vai, Nick đặt chân vào những bậc để chân trên con đường dốc đóng băng, leo lên. Anh nghe thấy George thở và dậm gót chân ngay sau lưng mình. Hai đứa dựng thanh trượt tựa vào tường quán rượu, giúp nhau phủi tuyết bám trên quần, giậm chân giũ sạch giày rồi bước vào.

Bên trong hơi tối. Cái lò bằng sứ sáng rực trong góc phòng. Trần nhà thấp. Những chiếc ghế dài mềm mại kê dọc theo bốn phía tường đằng sau mấy cái bàn đen sẫm, ố rượu vang.

Hai người Thụy Sĩ ngồi bên chiếc tẩu và hai chén rượu vang mới sủi bọt bên cạnh bếp lò. Hai đứa cởi áo khoác, ngồi tựa lưng vào tường phía bên kia bếp. Giọng hát ở phòng bên cạnh ngừng lại, một cô gái vận tạp đề màu xanh bước qua cửa hỏi xem các cậu muốn dùng gì.

“Cho một chai Sion”, Nick nói. “Được chứ, George?”.

“Được đấy”, George đáp. “Cậu rành rượu vang hơn mình. Mình uống loại nào cũng được”.

Cô gái đi ra.

“Chẳng cái gì có thể sánh bằng trượt tuyết, phải không?” Nick nói, “Cái cảm giác nó tạo ra khi thả lỏng rồi trượt suốt cả quãng đường dài ấy”.

“Đúng vậy”, George nói. “Thật dễ chịu khi nói về cảm giác đó”.

Cô gái mang rượu vào, họ loay hoay với cái nút chai. Cuối cùng Nick mở được. Cô gái đi ra và họ nghe cô hát bằng tiếng Đức ở phòng bên.

“Một tí nút chai còn sót lại chẳng sao đâu?”, Nick nói.

“Mình không biết cô ta có bánh không nhỉ?”

“Thử hỏi xem”.

Cô gái bước vào. Nick thấy chiếc tạp dề nhô lên trên cái bụng mang thai. Mình phân vân tại sao không nhận ra điều này khi cô ta mới bước vào, cậu nghĩ.

“Chị đang hát bài gì đấy”, cậu hỏi cô ta.

“Opera, opera Đức”. Cô ta không muốn thảo luận về chủ đề đó.

“Chúng tôi có một ít bánh nhân táo nếu các cậu muốn dùng”.

“Cô ta bực mình, có phải không?” George hỏi.

“Ừ đúng đấy. Cô ấy không hiểu chúng ta, hẳn cô ấy nghĩ bọn ta định trêu cô về bài hát ấy. Cô ấy hẳn sinh trưởng trong vùng nói tiếng Đức, cô ấy chắc chẳng vui vẻ khi lên đây và rồi hẳn càng bực bội hơn khi mang thai mà chưa kết hôn”.

“Làm thế nào mà cậu biết cô ta chưa kết hôn?”

“Không có nhẫn cưới. Trời đất, quanh vùng này chẳng có cô gái nào chịu cưới trước khi chưa mang thai”.

Cánh cửa mở ra, một toán thợ cưa từ ngoài đường bước vào, giẫm chân giũ giày, hơi nước tỏa khắp phòng. Cô bán hàng mang ba lít rượu vang mới ra cho họ, cả toán ngồi vào hai cái bàn, đầu không đội mũ, lưng tựa vào tường hay cúi người về phía trước, lặng lẽ hút thuốc. Bên ngoài, mấy con ngựa kéo xe chở gỗ thỉnh thoảng phát ra tiếng chuông khi lắc đầu.

George và Nick vui lắm. Hai đứa rất quý nhau. Chúng biết chúng sắp sửa quay về nhà.

“Khi nào cậu lại đến trường?” Nick hỏi.

“Tối nay”, George đáp. “Mình phải bắt chuyến tàu 10:40 ở Montreux.”.

“Mình ước giá mà cậu có thể ở lại để ngày mai bọn mình đến Dent du Lys”.

“Mình phải đi học”, George nói. “Mà này, Mike, sao cậu không ước bọn mình có thể đi lang thang cùng nhau? Này nhé, mang thanh trượt, lên tàu đến nơi có đường trượt tốt, rồi tiếp tục, tạt vào quán rượu, đi qua Oberland, đến Valais, tới Engadine rồi chữa dụng cụ, mua thêm áo lót và pyjama nhét vào túi mà chẳng màng quái gì đến trường học hay những thứ tương tự”.

“Được đấy, rồi theo đường ấy qua Schwarzwald. Chà, những chỗ tốt lành”.

“Đấy là nơi cậu đã đến câu cá và vào mùa hè năm ngoái phải không?”

“Phải”.

Chúng ngồi ăn bánh và uống nốt chỗ rượu vang còn lại.

George tựa lưng vào tường, nhắm mắt lại.

“Rượu luôn khiến mình có cảm giác này”, cậu nói.

“Có mệt không”, Nick hỏi.

“Không. Mình thấy hưng phấn, nhưng buồn cười”.

“Mình hiểu”, Nick nói.

“Dĩ nhiên”, George nói.

“Ta gọi thêm chai nữa nhé!” Nick hỏi.

“Mình không uống nữa đâu”.

Chúng ngồi yên, Nick chống cùi tay lên bàn, George ngả lưng tựa vào tường. “Helen sắp sinh à?” George hỏi lúc rời tường nghiêng về phía bàn.

“Ừ”.

“Khi nào?”.

“Cuối hè tới”.

“Cậu vui chứ?”.

“Ừ. Vào lúc này”.

“Cậu sẽ trở về Mỹ hả?”

“Mình tính thế”.

“Cậu có muốn có?”.

“Không”.

“Thế còn Helen?”

“Không”.

George ngồi lặng im, nhìn cái chai rỗng và mấy cái ly đã cạn. “Tệ quá, đúng không?” George hỏi.

“Không hẳn thế” Nick nói.

“Tại sao không?”

“Mình không biết”, Nick nói.

“Các cậu dự định sẽ cùng nhau trượt tuyết ở Mỹ chứ?” George nói.

“Mình chưa chắc lắm”, Nick nói.

“Núi không nhiều”, George nói.

“Ừ”, Nick nói. “Núi nhiều đá lắm. Vả lại có quá nhiều cây cối và ở quá xa”.

“Ừ”, Nick nói, “California cũng có kiểu núi ấy”.

“Đúng đó”, Nick nói, “Mình đến nơi nào cũng thấy kiểu núi ấy”.

“Ừ”, George nói, Ừ núi như thế ở mọi nơi”.

Hai người Thụy Sĩ đứng dậy trả tiền rồi bước ra.

“Mình ước bọn mình là người Thụy Sĩ”, George nói.

“Họ đều bị bướu cổ”, Nick nói.

“Mình chẳng tin”, George nói.

“Mình cũng không tin”, Nick nói.

Chúng cười.

“Có lẽ bọn mình sẽ chẳng bao giờ trượt tuyết nữa Nick”, George nói.

“Bọn mình phải đi chứ”, Nick nói. “Nếu cậu không đi thì cuộc đời còn có ý nghĩa gì?”

“Đúng đấy, bọn ta sẽ phải đi”, George nói.

“Bọn ta phải đi”, Nick tán thành.

“Mình muốn hai đứa hứa với nhau về chuyện này”, George nói.

Nick đứng dậy. Cậu gài chặt chiếc áo gió, cúi chồm qua người George lấy hai cây gậy trượt dựng tựa vào tường. Cậu cắm một cây xuống sàn nhà.

“Hứa hẹn cũng chẳng ích gì”, cậu nói.

Chúng mở cửa bước ra. Trời rất lạnh. Tuyết rơi nhiều. Con đường chạy lên ngọn đồi vào rừng thông.

Chúng nhặt mấy thanh trượt dựng tựa vào tường quán rượu. Nick đi găng. George đã sẵn sàng để lên đường, thanh trượt khoác trên vai. Bây giờ hai đứa sẽ cùng nhau về nhà.

➖➖➖

 

Phần tiếng Anh

Cross-Country Snow by Ernest Hemingway

---

THE FUNICULAR CAR BUCKED ONCE MORE and then stopped. It could not go farther, the snow drifted solidly across the track. The gale scouring the exposed surface of the mountain had swept the snow surface into a wind-board crust. Nick, waxing his skis in the baggage car, pushed his boots into the toe irons and shut the clamp tight. He jumped from the car sideways onto the hard wind-board, made a jump turn and crouching and trailing his sticks slipped in a rush down the slope.

On the white below George dipped and rose and dipped out of sight. The rush and the sudden swoop as he dropped down a steep undulation in the mountain side plucked Nick’s mind out and left him only the wonderful flying, dropping sensation in his body. He rose to a slight up-run and then the snow seemed to drop out from under him as he went down, down, faster and faster in a rush down the last, long steep slope. Crouching so he was almost sitting back on his skis, trying to keep the center of gravity low, the snow driving like a sand-storm, he knew the pace was too much. But he held it. He would not let go and spill. Then a patch of soft snow, left in a hollow by the wind, spilled him and he went over and over in a clashing of skis, feeling like a shot rabbit, then stuck, his legs crossed, his skis sticking straight up and his nose and ears jammed full of snow.

George stood a little farther down the slope, knocking the snow from his wind jacket with big slaps.

“You took a beauty, Mike,” he called to Nick. “That’s lousy soft snow. It bagged me the same way.”

“What’s it like over the khud?” Nick kicked his skis around as he lay on his back and stood up. “You’ve got to keep to your left. It’s a good fast drop with a Christy at the bottom on account of a fence.”

“Wait a sec and we’ll take it together.”

“No, you come on and go first. I like to see you take the khuds.”

Nick Adams came up past George, big back and blond head still faintly snowy, then his skis started slipping at the edge and he swooped down, hissing in the crystalline powder snow and seeming to float up and drop down as he went up and down the billowing khuds. He held to his left and at the end, as he rushed toward the fence, keeping his knees locked tight together and turning his body like tightening a screw brought his skis sharply around to the right in a smother of snow and slowed into a loss of speed parallel to the hillside and the wire fence.

He looked up the hill. George was coming down in telemark position, kneeling; one leg forward and bent, the other trailing; his sticks hanging like some insect’s thin legs, kicking up puffs of snow as they touched the surface and finally the whole kneeling, trailing figure coming around in a beautiful right curve, crouching, the legs shot forward and back, the body leaning out against the swing, the sticks accenting the curve like points of light, all in a wild cloud of snow.

“I was afraid to Christy,” George said, “the snow was too deep. You made a beauty.” “I can’t telemark with my leg,” Nick said.

Nick held down the top strand of the wire fence with his ski and George slid over. Nick followed him down to the road. They thrust bent-kneed along the road into a pine forest. The road became polished ice, stained orange and a tobacco yellow from the teams hauling logs. The skiers kept to the stretch of snow along the side. The road dipped sharply to a stream and then ran straight up-hill. Through the woods they could see a long, low-eaved, weather-beaten building. Through the trees it was a faded yellow. Closer the window frames were painted green. The paint was peeling. Nick knocked his clamps loose with one of his ski sticks and kicked off the skis.

“We might as well carry them up here,” he said.

He climbed the steep road with the skis on his shoulder, kicking his heel nails into the icy footing. He heard George breathing and kicking in his heels just behind him. They stacked the skis against the side of the inn and slapped the snow off each other’s trousers, stamped their boots clean, and went in.

Inside it was quite dark. A big porcelain stove shone in the corner of the room. There was a low ceiling. Smooth benches back of dark, wine-stained tables were along each side of the rooms. Two Swiss sat over their pipes and two decies of cloudy new wine next to the stove. The boys took off their jackets and sat against the wall on the other side of the stove. A voice in the next room stopped singing and a girl in a blue apron came in through the door to see what they wanted to drink.

“A bottle of Sion,” Nick said. “Is that all right, Gidge?”

“Sure,” said George. “You know more about wine than I do. I like any of it.” The girl went out.

“There’s nothing really can touch skiing, is there?” Nick said. “The way it feels when you first drop off on a long run.”

“Huh,” said George. “It’s too swell to talk about.”

The girl brought the wine in and they had trouble with the cork. Nick finally opened it. The girl went out and they heard her singing in German in the next room.

“Those specks of cork in it don’t matter,” said Nick. “I wonder if she’s got any cake.”

“Let’s find out.”

The girl came in and Nick noticed that her apron covered swellingly her pregnancy. I wonder why I didn’t see that when she first came in, he thought.

“What were you singing?” he asked her.

“Opera, German opera.” She did not care to discuss the subject. “We have some apple strudel if you want it.”

“She isn’t so cordial, is she?” said George.

“Oh, well. She doesn’t know us and she thought we were going to kid her about her singing, maybe. She’s from up where they speak German probably and she’s touchy about being here and then she’s got that baby coming without being married and she’s touchy.”

“How do you know she isn’t married?”

“No ring. Hell, no girls get married around here till they’re knocked up.”

The door came open and a gang of woodcutters from up the road came in, stamping their boots and steaming in the room. The waitress brought in three litres of new wine for the gang and they sat at the two tables, smoking and quiet, with their hats off, leaning back against the wall or forward on the table. Outside the horses on the wood sledges made an occasional sharp jangle of bells as they tossed their heads.

George and Nick were happy. They were fond of each other. They knew they had the run back home ahead of them.

“When have you got to go back to school?” Nick asked.

“Tonight,” George answered. “I’ve got to get the ten-forty from Montreux.” “I wish you could stick over and we could do the Dent du Lys tomorrow.”

“I got to get educated,” George said. “Gee, Mike, don’t you wish we could just bum together? Take our skis and go on the train to where there was good running and then go on and put up at pubs and go right across the Oberland and up the Valais and all through the Engadine and just take repair kit and extra sweaters and pyjamas in our rucksacks and not give a damn about school or anything.”

“Yes, and go through the Schwarzwald that way. Gee, the swell places.” “That’s where you went fishing last summer, isn’t it?”

“Yes.”

They ate the strudel and drank the rest of the wine. George leaned back against the wall and shut his eyes. “Wine always makes me feel this way,” he said. “Feel bad?” Nick asked.

“No. I feel good, but funny.” “I know,” Nick said. “Sure,” said George.

“Should we have another bottle?” Nick asked. “Not for me,” George said.

They sat there, Nick leaning his elbows on the table, George slumped back against the wall. “Is Helen going to have a baby?” George said, coming down to the table from the wall. “Yes.”

“When?”

“Late next summer.” “Are you glad?” “Yes. Now.”

“Will you go back to the States?” “I guess so.”

“Do you want to?” “No.”

“Does Helen?” “No.”

George sat silent. He looked at the empty bottle and the empty glasses. “It’s hell, isn’t it?” he said.

“No. Not exactly,” Nick said. “Why not?”

“I don’t know,” Nick said.

“Will you ever go skiing together in the States?” George said. “I don’t know,” said Nick.

“The mountains aren’t much,” George said.

“No,” said Nick. “They’re too rocky. There’s too much timber and they’re too far away.” “Yes,” said George, “that’s the way it is in California.”

“Yes,” Nick said, “that’s the way it is everywhere I’ve ever been.” “Yes,” said George, “that’s the way it is.”

The Swiss got up and paid and went out. “I wish we were Swiss,” George said.

“They’ve all got goiter,” said Nick. “I don’t believe it,” George said. “Neither do I,” said Nick.

They laughed.

“Maybe we’ll never go skiing again, Nick,” George said. “We’ve got to,” said Nick. “It isn’t worth while if you can’t.” “We’ll go, all right,” George said.

“We’ve got to,” Nick agreed.

“I wish we could make a promise about it,” George said.

Nick stood up. He buckled his wind jacket tight. He leaned over George and picked up the two ski poles from against the wall. He stuck one of the ski poles into the floor.

“There isn’t any good in promising,” he said.

They opened the door and went out. It was very cold. The snow had crusted hard. The road ran up the hill into the pine trees.

They took down their skis from where they leaned against the wall in the inn. Nick put on his gloves. George was already started up the road, his skis on his shoulder. Now they would have the run home together.

➖➖➖

 

 

Truyện rất ngắn - Ernest Hemingway

 2025-04-12

Truyện rất ngắn

Ernest Hemingway

(Giải Nobel Văn học 1954)

Dịch giả: Lê Huy Bắc

Tiếng Anh:

A Very Short Story by Ernest Hemingway

~

 

Một buổi tối nóng bức ở Padua, họ đưa anh lên sân thượng và anh có thể chiêm ngưỡng tầng cao của thị trấn. Có nhiều ống khói vươn lên bầu trời. Lát sau, trời tối hẳn, đèn cao áp tỏa sáng. Những người khác đi xuống, mang theo chai của mình. Anh và Luz có thể nghe tiếng họ từ ban công bên dưới. Luz ngồi trên giường. Nàng mát và tươi tắn trong buổi tối nóng nực.

Luz trực đêm trong khoảng thời gian ba tháng. Họ rất hạnh phúc khi có nàng nơi ấy. Trước khi các bác sĩ tiến hành phẫu thuật cho anh, nàng làm vệ sinh để đưa anh lên bàn mổ; họ đùa với nhau về những người bạn và dụng cụ thụt, để khi được gây mê, anh không buột miệng nói về những gì đã xảy ra giữa hai người trong khoảng thời gian qua. Lúc sử dụng được nạng, anh thường tự mình đo nhiệt độ, như thể Luz sẽ không phải thức giấc. Chỉ có vài bệnh nhân, và tất cả bọn họ đều biết chuyện đó. Họ quý Luz. Khi anh quay trở lại dọc theo hành lang, anh nghĩ tới Luz ở trên giường của mình.

Trước lúc anh trở lại chiến tuyến, hai người đến Duomo cầu nguyện. Nhà thờ mờ mờ tối, yên tĩnh, một số người khác cũng đang cầu nguyện. Họ muốn tổ chức đám cưới, nhưng không có đủ thời gian để tiến hành hôn lễ ở nhà thờ, và cả hai chẳng ai có chứng minh thư. Họ cảm nhận như thể đã cưới nhau, họ muốn mọi người biết điều đó, nhưng nếu làm đám cưới, thì họ sẽ để mất khoảng thời gian hạnh phúc ngắn ngủi còn lại bên nhau.

Luz viết cho anh rất nhiều thư. Những bức thư anh chẳng hề nhận được mãi cho đến sau ngày đình chiến. Mười lăm lá được cuộn thành một bó gởi ra mặt trận. Anh xếp chúng tại theo trật tự ngày tháng và đọc một mạch cho đến hết. Các bức thư kể về bệnh viện, về tình yêu vô bờ nàng dành cho anh, rằng nàng sẽ không sống nổi nếu không có anh và nỗi nhớ anh hằng đêm khủng khiếp ra sao.

Sau khi hòa bình lập lại, cả hai đồng ý anh sẽ về quê kiếm việc rồi sau đó hai người cưới nhau. Luz sẽ không trở về quê cho đến khi anh tìm được công việc ổn định rồi quay lại New York đón nàng. Người ta biết anh chẳng rượu chè, chẳng muốn gặp bạn bè hoặc bất kỳ ai ở Mỹ, duy chỉ lao đầu đi tìm việc và chuẩn bị đám cưới. Trên chuyến tàu từ Padua đến Milan họ cãi nhau vì nàng không muốn quay về quê ngay lập tức. Khi chia tay ở sân ga Milan, hai người hôn nhau nhưng nỗi bất hòa vẫn chưa chấm dứt. Anh cảm thấy rất buồn khi phải chia tay như thế.

Anh về Mỹ trên chiếc thuyền từ Genoa. Luz quay trở lại Pordenone để lập bệnh viện. Đất trời hoang vu và mưa nhiều nơi đó. Có một tiểu đoàn đang đóng ở thị trấn, sống trong thị trấn đầy bùn và không ngớt mưa, viên thiếu tá của tiểu đoàn đã làm tình với Luz. Còn nàng thì chưa hề quen một người Italy nào từ trước và cuối cùng nàng viết về Mỹ để nói rằng chuyện tình giữa họ chỉ là tình cảm của cô bé mới lớn và một chú nhóc mà thôi. Nàng lấy làm tiếc và biết chàng sẽ chẳng bao giờ thấu hiểu, nhưng có thể một ngày nào đó chàng sẽ tha thứ, sẽ biết ơn nàng và nàng hy vọng, dẫu chẳng chắc chắn lắm rằng viên thiếu tá sẽ cưới nàng vào mùa xuân. Nàng vẫn còn yêu chàng như xưa, nhưng bây giờ nàng biết đấy chỉ là kiểu tình cảm trẻ con. Nàng cầu mong chàng kiếm được việc làm tốt, và hoàn toàn tin tường ở nghị lực của chàng. Nàng biết đấy là cách giải quyết tốt nhất.

Viên thiếu tá đã không cưới nàng vào mùa xuân hay bất kỳ lúc nào khác. Luz chẳng bao giờ nhận được thư hồi âm, trả lời về vấn đề đó từ Chicago. Chỉ thời gian ngắn sau, anh đã mắc bệnh hoa liễu từ một cô gái bán hàng ở chi nhánh bách hóa trong lúc đang đi tắc xi qua Công viên Lincoln.

➖➖➖

 

Phần tiếng Anh

A Very Short Story by Ernest Hemingway

---

ONE HOT EVENING IN PADUA THEY CARried him up onto the roof and he could look out over the top of the town. There were chimney swifts in the sky. After a while it got dark and the searchlights came out. The others went down and took the bottles with them. He and Luz could hear them below on the balcony. Luz sat on the bed. She was cool and fresh in the hot night.

Luz stayed on night duty for three months. They were glad to let her. When they operated on him she prepared him for the operating table; and they had a joke about friend or enema. He went under the anæsthetic holding tight on to himself so he would not blab about anything during the silly, talky time. After he got on crutches he used to take the temperatures so Luz would not have to get up from the bed. There were only a few patients, and they all knew about it. They all liked Luz. As he walked back along the halls he thought of Luz in his bed.

Before he went back to the front they went into the Duomo and prayed. It was dim and quiet, and there were other people praying. They wanted to get married, but there was not enough time for the banns, and neither of them had birth certificates. They felt as though they were married, but they wanted every one to know about it, and to make it so they could not lose it.

Luz wrote him many letters that he never got until after the armistice. Fifteen came in a bunch to the front and he sorted them by the dates and read them all straight through. They were all about the hospital, and how much she loved him and how it was impossible to get along without him and how terrible it was missing him at night.

After the armistice they agreed he should go home to get a job so they might be married. Luz would not come home until he had a good job and could come to New York to meet her. It was understood he would not drink, and he did not want to see his friends or any one in the States. Only to get a job and be married. On the train from Padua to Milan they quarrelled about her not being willing to come home at once. When they had to say good-bye, in the station at Milan, they kissed good-bye, but were not finished with the quarrel. He felt sick about saying good-bye like that.

He went to America on a boat from Genoa. Luz went back to Pordenone to open a hospital. It was lonely and rainy there, and there was a battalion of arditi quartered in the town. Living in the muddy, rainy town in the winter, the major of the battalion made love to Luz, and she had never known Italians before, and finally wrote to the States that theirs had been only a boy and girl affair. She was sorry, and she knew he would probably not be able to understand, but might some day forgive her, and be grateful to her, and she expected, absolutely unexpectedly, to be married in the spring. She loved him as always, but she realized now it was only a boy and girl love. She hoped he would have a great career, and believed in him absolutely. She knew it was for the best.

The major did not marry her in the spring, or any other time. Luz never got an answer to the letter to Chicago about it. A short time after he contracted gonorrhea from a sales girl in a loop department store while riding in a taxicab through Lincoln Park.

➖➖➖

 

 

Bác sĩ và vợ bác sĩ - Ernest Hemingway

 2025-04-05

Bác sĩ và vợ bác sĩ

Ernest Hemingway

(Giải Nobel Văn học 1954)

Dịch giả: Lê Huy Bắc

Tiếng Anh:

The Doctor and the Doctor’s Wife by Ernest Hemingway

~

 

Từ trại Da Đỏ, Dick Boulton đến cưa gỗ cho bố Nick. Hắn mang theo con trai Eddy và một người Da Đỏ nữa, tên là Billy Tabeshaw. Họ băng qua rừng, vào bằng cửa sau. Eddy vác cái cưa xê dài. Cái cưa vắt qua vai, phát lên tiếng nhạc khi nó bước đi. Billy Tabeshaw mang hai cái móc-can lớn. Dick ôm ba cái rìu.

Hắn quay lại gài cổng. Hai đứa kia đi trước, xuống hồ nơi mấy cây gỗ vùi trong cát.

Đấy là mấy cây gỗ lạc từ hàng rào gỗ nổi trên sông mà con tàu Magic kéo từ hồ đến xưởng cưa. Chúng dạt vào bờ và nếu không xử lý kịp thì chẳng mấy nữa thủy thủ đoàn trên tàu Magic sẽ chèo thuyền dọc bờ, đánh dấu cây gỗ, đóng cái đinh có khoen sắt vào đầu cây gỗ rồi kéo chúng vào hồ để dựng hàng rào mới. Nhưng có thể cánh thợ ấy chẳng thèm đến kiếm bởi chỉ vài khúc gỗ thì không đáng để phái cả nhóm thủy thủ đi lôi về. Nếu chẳng có ai đến lấy thì chúng sẽ bị để ngấm nước đến mục trên bờ.

Bố Nick đã tiên liệu như thế và điều đó hẳn sẽ xảy ra, rồi ông thuê mấy người Da Đỏ ở trại đến cưa mấy cây gỗ, dùng nêm chẻ thành các loại củi lớn nhỏ cho lò sưởi. Dick Boulton đi vòng quanh ngôi nhà tranh xuống hồ. Có bốn cây gỗ sồi nằm vùi hẳn trong cát. Eddy móc tay cầm của cái cưa lên chạc cây. Dick đặt ba chiếc rìu xuống cụm cây chút chít. Dick là con lai nhưng nhiều nông dân quanh hồ cứ ngỡ hắn là người da trắng. Dẫu rất lười nhưng một khi đã bắt tay vào công việc thì hắn là tay thợ cừ khôi. Hắn móc bánh thuốc lá ra khỏi túi, xé một ít nhai rồi nói với Eddy và Billy Tabeshaw bằng tiếng Ojibway.

Chúng cắm mũi của hai chiếc móc-can vào một đầu cây gỗ rồi lắc để bẩy nó lên mặt cát. Chúng dồn hết trọng lượng lên cái móc can. Cây gỗ di chuyển trong cát. Dick Boulton quay sang bố Nick.

“Này bác sĩ”, hắn nói, “ông thuổng được mấy cây gỗ tốt đó”.

“Đừng nói thế, Dick”, Bác sĩ nói, “Đấy là gỗ dạt thôi mà”.

Eddy và Billy Tabeshaw bẩy được cây gỗ lên khỏi lớp cát ướt và lăn nó xuống nước.

“Để nó đấy”, Dick Boulton hét.

“Anh làm thế để làm gì?” bác sĩ hỏi.

“Rửa sạch nó. Rửa sạch cát trên vết cưa. Tau muốn biết ai là chủ cây gỗ”, Dick nói.

Cây gỗ được rửa sạch trong hồ. Trong ánh sáng Eddy và Billy Tabeshaw chống cây móc-can đứng, mồ hôi đầm đìa. Dick quỳ gối xuống cát xem xét dấu hiệu đóng vào đầu cây gỗ.

“Nó thuộc về White và McNally”, hắn nói rồi đứng dậy phủi gối quần.

Bác sĩ rất khó chịu.

“Tốt hơn là anh đừng có đếm xỉa đến chuyện đó Dick”, ông nói nhanh.

“Chớ có hợm mình, thưa bác sĩ”, Dick nói. “Đừng ngạo. Tôi chẳng thèm để ý đến việc ông ăn cắp của ai. Đấy không phải là việc của tôi”.

“Nếu mày nghĩ đấy là gỗ ăn cắp thì hãy để chúng đó, cầm lấy dụng cụ quay về trại đi”. Bác sĩ nói. Mặt ông đỏ gay.

“Đừng có nổi nóng như thế, thưa bác sĩ”, Dick nói. Hắn nhỏ nước thuốc lá lên cây gỗ. Nước bọt loang ra, tan trong nước. “Cả ông lẫn tôi đều biết đấy là gỗ ăn cắp. Với tôi thì đúng là thế đấy”.

“Thôi được. Nếu mày nghĩ đó là gỗ ăn cắp thì hãy cầm lấy đồ xéo mau”.

“Thôi nào, bác sĩ”.

“Cầm lấy đồ cút đi”.

“Nghe này, bác sĩ”.

“Nếu mày còn gọi ta là bác sĩ một lần nữa thì tao sẽ đánh gãy răng nanh của mày”.

“Ồ không, ông sẽ không, thưa bác sĩ”.

Dick Boulton nhìn bác sĩ. Dick là gã to con. Hắn biết hắn thuộc loại lớn xác. Hẳn thích đánh nhau. Hắn luôn sẵn sàng. Eddy và Billy Tabeshaw chống móc-can nhìn bác sĩ. Bác sĩ cắn cắn mấy sợi râu dưới môi dưới và nhìn Dick Boulton. Sau đấy ông quay người, bước lên đồi về nhà. Nhìn lưng ông, chúng có thể biết được cơn giận dữ của ông lớn đến nhường nào. Cả bọn dõi theo ông bước lên đồi, vào nhà.

Dick nói gì đó bằng tiếng Ojibway. Eddy cười nhưng Billy trông rất căng thẳng. Anh ta không hiểu tiếng Anh nhưng suốt thời gian hai người cãi nhau, anh toát cả mồ hôi. Anh ta béo, râu thưa như người Trung Quốc. Anh nhặt hai cái móc-can, Dick xách mấy cây rìu, còn Eddy lấy cưa từ chạc cây xuống. Chúng bước đi, vòng qua nhà ra cổng sau vào rừng. Dick không khép cổng. Billy Tabeshaw quay lại gài chặt. Chúng đi sâu vào rừng.

Trong nhà, bác sĩ ngồi trên giường trong phòng mình nhìn đống tạp chí y học trên sàn, cạnh bàn làm việc. Chúng hãy còn nguyên trong lớp giấy quấn. Ông đang cáu.

“Mình lại làm việc phải không, mình?” Nằm trong phòng có rèm che kín vợ bác sĩ hỏi.

“Không”.

“Anh cãi nhau với Dick Boulton”.

“Ồ”, vợ ông nói. “Henry, em nghĩ là mình không nổi nóng”.

“Không”, bác sĩ nói.

“Hãy nhớ, người nào chế ngự được bản thân thì còn vĩ đại hơn là khi người đó thống trị cả một thành phố”. Vợ ông nói. Bà là người tin vào liệu pháp Cơ Đốc học. Cuốn Kinh thánh, tờ Khoa học và sức khỏe cùng với tờ Quarterly đang nằm trên bàn, trong bóng tối, cạnh giường bà.

Chồng bà không đáp. Bây giờ ông đang ngồi trên giường, chùi khẩu súng. Ông tháo băng lắp đầy những viên đạn màu vàng và đổ ra. Chúng văng khắp giường.

“Henry này”, vợ ông gọi. Rồi dừng một lát. Henry!”.

“Ừ”, bác sĩ nói.

“Mình không nói điều gì làm Boulton giận phải không?”.

“Không”, bác sĩ đáp.

“Thế thì có chuyện gì rắc rối vậy mình?”.

“Chẳng quan trọng lắm đâu”.

“Kể cho em nghe đi, Henry. Đừng cố giấu em nữa. Chuyện gì vậy?”.

“Hừ, Dick nợ anh rất nhiều tiền trong việc chữa chạy cho vợ hắn khỏi bệnh viêm phổi, anh đoán là hắn cố gây chuyện để không phải làm việc trả nợ”.

Vợ ông im lặng. Bác sĩ dùng mảnh vải chùi súng cẩn thận. Ông nhét đạn vào lại trong rãnh của băng đạn. Ông ngồi với khẩu súng đặt trên đùi. Ông rất quý nó. Rồi ông nghe giọng vợ nói trong phòng tối.

“Mình này, em không nghĩ, em thực sự chẳng thể nào hình đung nổi ai đó lại có thể làm một việc như thế”

“Không thể tin sao?” bác sĩ nói.

“Đúng. Em chẳng thể nào tin được một ai đó lại rắp tâm làm như thế”.

Bác sĩ đứng dậy, dựng cây súng vào góc tường, đằng sau tủ.

“Mình định ra ngoài hay sao?” vợ ông hỏi.

“Anh muốn đi dạo”, bác sĩ nói.

“Nếu mình gặp Nick, em nhờ mình bảo con là em muốn gặp con, được chứ?” vợ ông nói.

Bác sĩ đi ra. Cánh cửa đóng sầm sau lưng ông. Ông nghe vợ thở dài khi cánh cửa dập mạnh.

“Xin lỗi”, ông nói lúc đứng bên ngoài cửa sổ có rèm che nơi phòng vợ.

“Không sao đâu mình”, bà nói.

Ông đi trong làn hơi nóng, ra khỏi cổng rồi men theo lối vào rừng sồi. Trong rừng, không khí mát mẻ ngay cả vào một ngày nóng như thế. Ông thấy Nick ngồi tựa lưng vào thân cây đọc sách.

“Mẹ muốn con về gặp mẹ”, bác sĩ nói.

“Con muốn đi với bố”, Nick nói.

Bố nhìn cậu.

“Thôi được, ta đi nào”, bố cậu nói, “Đưa quyển sách cho bố, bố sẽ đút nó vào túi”.

“Con biết nơi lũ sóc đen ở, bố à”, Nick nói.

“Được rồi”, bố cậu nói, “Ta hãy đến đó”.

➖➖➖

 

Phần tiếng Anh

The Doctor and the Doctor’s Wife by Ernest Hemingway

---

DICK BOULTON CAME FROM THE INDIAN camp to cut up logs for Nick’s father. He brought his son Eddy and another Indian named Billy Tabeshaw with him. They came in through the back gate out of the woods, Eddy carrying the long cross-cut saw. It flopped over his shoulder and made a musical sound as he walked. Billy Tabeshaw carried two big cant-hooks. Dick had three axes under his arm.

He turned and shut the gate. The others went on ahead of him down to the lake shore where the logs were buried in the sand.

The logs had been lost from the big log booms that were towed down the lake to the mill by the steamer Magic. They had drifted up onto the beach and if nothing were done about them sooner or later the crew of the Magic would come along the shore in a rowboat, spot the logs, drive an iron spike with a ring on it into the end of each one and then tow them out into the lake to make a new boom. But the lumbermen might never come for them because a few logs were not worth the price of a crew to gather them. If no one came for them they would be left to waterlog and rot on the beach.

Nick’s father always assumed that this was what would happen, and hired the Indians to come down from the camp and cut the logs up with the cross-cut saw and split them with a wedge to make cord wood and chunks for the open fireplace. Dick Boulton walked around past the cottage down to the lake. There were four big beech logs lying almost buried in the sand. Eddy hung the saw up by one of its handles in the crotch of a tree. Dick put the three axes down on the little dock. Dick was a half-breed and many of the farmers around the lake believed he was really a white man. He was very lazy but a great worker once he was started. He took a plug of tobacco out of his pocket, bit off a chew and spoke in Ojibway to Eddy and Billy Tabeshaw.

They sunk the ends of their cant-hooks into one of the logs and swung against it to loosen it in the sand. They swung their weight against the shafts of the cant-hooks. The log moved in the sand. Dick Boulton turned to Nick’s father.

“Well, Doc,” he said, “that’s a nice lot of timber you’ve stolen.” “Don’t talk that way, Dick,” the doctor said. “It’s driftwood.”

Eddy and Billy Tabeshaw had rocked the log out of the wet sand and rolled it toward the water. “Put it right in,” Dick Boulton shouted.

“What are you doing that for?” asked the doctor.

“Wash it off. Clean off the sand on account of the saw. I want to see who it belongs to,” Dick said.

The log was just awash in the lake. Eddy and Billy Tabeshaw leaned on their cant-hooks sweating in the sun. Dick kneeled down in the sand and looked at the mark of the scaler’s hammer in the wood at the end of the log.

“It belongs to White and McNally,” he said, standing up and brushing off his trousers knees. The doctor was very uncomfortable.

“You’d better not saw it up then, Dick,” he said, shortly.

“Don’t get huffy, Doc,” said Dick. “Don’t get huffy. I don’t care who you steal from. It’s none of my business.”

“If you think the logs are stolen, leave them alone and take your tools back to the camp,” the doctor said. His face was red.

“Don’t go off at half cock, Doc,” Dick said. He spat tobacco juice on the log. It slid off, thinning in the water. “You know they’re stolen as well as I do. It don’t make any difference to me.”

“All right. If you think the logs are stolen, take your stuff and get out.” “Now, Doc—”

“Take your stuff and get out.” “Listen, Doc.”

“If you call me Doc once again. I’ll knock your eye teeth down your throat.” “Oh, no, you won’t, Doc.”

Dick Boulton looked at the doctor. Dick was a big man. He knew how big a man he was. He liked to get into fights. He was happy. Eddy and Billy Tabeshaw leaned on their cant-hooks and looked at the doctor. The doctor chewed the beard on his lower lip and looked at Dick Boulton. Then he turned away and walked up the hill to the cottage. They could see from his back how angry he was. They all watched him walk up the hill and go inside the cottage.

Dick said something in Ojibway. Eddy laughed but Billy Tabeshaw looked very serious. He did not understand English but he had sweat all the time the row was going on. He was fat with only a few hairs of mustache like a Chinaman. He picked up the two cant-hooks. Dick picked up the axes and Eddy took the saw down from the tree. They started off and walked up past the cottage and out the back gate into the woods. Dick left the gate open. Billy Tabeshaw went back and fastened it. They were gone through the woods.

In the cottage the doctor, sitting on the bed in his room, saw a pile of medical journals on the floor by the bureau. They were still in their wrappers unopened. It irritated him.

“Aren’t you going back to work, dear?” asked the doctor’s wife from the room where she was lying with the blinds drawn.

“No!”

“Was anything the matter?”

“I had a row with Dick Boulton.”

“Oh,” said his wife. “I hope you didn’t lose your temper, Henry.” “No,” said the doctor.

“Remember, that he who ruleth his spirit is greater than he that taketh a city,” said his wife. She was a Christian Scientist. Her Bible, her copy of Science and Health and her Quarterly were on a table beside her bed in the darkened room.

Her husband did not answer. He was sitting on his bed now, cleaning a shotgun. He pushed the magazine full of the heavy yellow shells and pumped them out again. They were scattered on the bed.

“Henry,” his wife called. Then paused a moment. “Henry!” “Yes,” the doctor said.

“You didn’t say anything to Boulton to anger him, did you?” “No,” said the doctor.

“What was the trouble about, dear?” “Nothing much.”

“Tell me, Henry. Please don’t try and keep anything from me. What was the trouble about?” “Well, Dick owes me a lot of money for pulling his squaw through pneumonia and I guess he wanted a row so he wouldn’t have to take it out in work.”

His wife was silent. The doctor wiped his gun carefully with a rag. He pushed the shells back in against the spring of the magazine. He sat with the gun on his knees. He was very fond of it. Then he heard his wife’s voice from the darkened room.

“Dear, I don’t think, I really don’t think that any one would really do a thing like that.” “No?” the doctor said.

“No. I can’t really believe that any one would do a thing of that sort intentionally.” The doctor stood up and put the shotgun in the corner behind the dresser.

“Are you going out, dear?” his wife said. “I think I’ll go for a walk,” the doctor said.

“If you see Nick, dear, will you tell him his mother wants to see him?” his wife said.

The doctor went out on the porch. The screen door slammed behind him. He heard his wife catch her breath when the door slammed.

“Sorry,” he said, outside her window with the blinds drawn. “It’s all right, dear,” she said.

He walked in the heat out the gate and along the path into the hemlock woods. It was cool in the woods even on such a hot day. He found Nick sitting with his back against a tree, reading.

“Your mother wants you to come and see her,” the doctor said. “I want to go with you,” Nick said.

His father looked down at him.

“All right. Come on, then,” his father said. “Give me the book, I’ll put it in my pocket.” “I know where there’s black squirrels, Daddy,” Nick said.

“All right,” said his father. “Let’s go there.”

➖➖➖